Cazibe Merkezi Programı'nda neler değişti?

Az gelişmiş olarak değerlendirilen bölgelerde istihdam, üretim ve ihracatın artırılmasına yönelik yatırımların desteklenmesi için oluşturulan Cazibe Merkezi Programı'nda yola çıkılan ilk günden bu yana bir çok değişiklik yapıldı. Gazetemiz yazarlarından Recep Bıyık Cazibe Merkezleri hakkındaki merak edilen bu değişiklikleri kaleme aldı.

Görece az gelişmiş bölgelerdeki yatırım ortamını canlandırmak, bu bölgelerdeki istihdam, üretim ve ihracatı artırmak ve böylece bölgelerarası gelişmişlik farklarını azaltmak amacıyla oluşturulan Cazibe Merkezleri Programı, yaklaşık bir yıl önce yürürlüğe girdi.

25 Ocak 2018 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 2018/11201 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'yla bir yıldır yürürlükte olan ancak uygulaması fiilen yapılamayan karar yürürlükten kaldırıldı, Cazibe Merkezleri Programı kapsamında olan illerde gerçekleştirilecek yatırımlara uygulanacak destekler yeniden düzenlendi.

Cazibe Merkezleri Programı kapsamında olan illerde bir değişiklik olmadı ancak destek unsurlarında önemli değişiklikler var.

Yeni kararda destek unsurlarının sadeleştirildiği ve esas olarak yatırımlarda devlet yardımları mevzuatı ile teşvik belgeli yatırımlara sağlanan teşvik ve desteklerin, daha da iyileştirilerek sağlandığı görülüyor. Buna karşılık, daha önceki kararda yer alan “Üretim tesisi taşıma destek paketinde yer alan destekler yeni karar kapsamında yok.

Yeni kararla, yatırımlara enerji ve Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar kapsamında, 6. bölge için öngörülen destekler sağlanıyor.

İmalat sanayi, çağrı merkezi ve veri merkezi yatırım projeleri konusunda önemli bir değişiklik olmadığı söylenebilir.

Kararnameye göre, kapsamda olan imalat sanayi yatırımları için, Tunceli, Bayburt, Ardahan, Gümüşhane, Iğdır ve Erzincan illerinde 2 milyon lira, Hakkari, Bingöl, Kars, Siirt, Bitlis, Muş, Şırnak, illerinde 4 milyon lira, diğer illerde ise 5 milyon lira asgari sabit yatırım tutarı aranıyor.

Desteklerden yararlanabilmek için çağrı merkezi yatırımlarında asgari 200 kişilik istihdam sağlanması, veri merkezi yatırımlarının ise asgari 5 bin metrekare beyaz alan ihtiva etmesi gerekiyor.

Desteklerden yararlanabilmek için, istenen bilgi ve belgelerle Ekonomi Bakanlığı’na başvurulması gerekiyor. Eski kararda desteklerden yararlanmak için başvuru Türkiye Kalkınma Bankası’na yapılıyordu.

Yeni düzenlemeye göre, desteklenmesine karar verilen projeler için yatırım teşvik belgesi düzenlenmesi gerekiyor. Yeni karar kapsamında desteklenmesi uygun bulunmayan projelerin, koşulların sağlanması ve talep edilmesi durumunda, 2012/3305 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar kapsamında değerlendirilmesi mümkün.

Yatırımcıların yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde destekler 6183 sayılı Kanun çerçevesinde geri alınıyor. Vergi indirimi ve gelir vergisi stopajı desteği nedeniyle zamanında tahakkuk ettirilmemiş vergiler, vergi ziyaı cezası uygulanmaksızın, gecikme faiziyle birlikte isteniyor.