Mert Başaran'dan birikimi olanlara uyarı: Para büyüdükçe herkes bu hatayı yapıyor

Yatırım uzmanı Mert Başaran, YouTube'daki Dünya Gazetesi TV kanalında Hande Eğilmez Eniş'in konuğu oldu. Servet yönetimi, enflasyon, gayrimenkul yatırımları ve finansal özgürlük üzerine değerlendirmelerde bulunan Başaran, özellikle büyük birikimlere sahip yatırımcıların gereksiz risklerden kaçınması gerektiğini söyledi. Yüksek enflasyon ortamında yanlış yatırım tercihlerinin büyük servetleri bile eritebileceğine dikkat çeken Başaran, gelir getiren varlıkların korunmasının önemine işaret etti.

Enflasyon serveti nasıl eritiyor?

Bir insanın servetini kaybetmesinin birçok nedeni olabileceğini belirten Başaran, aşırı lüks yaşam, gereksiz tüketim ve kötü alışkanlıkların yanı sıra enflasyonun da büyük bir tehlike oluşturduğunu söyledi. Özellikle Türkiye gibi yüksek enflasyonun yaşandığı ülkelerde servetin doğru yönetilmemesi durumunda ciddi kayıplar yaşanabileceğini ifade eden Başaran, ailesinin geçmişte sahip olduğu gayrimenkuller üzerinden örnek verdi.

Başaran, "İnsanlar bazen ellerindeki paranın hiç bitmeyeceğini düşünüyor. Çok büyük gayrimenkulleriniz, apartmanlarınız, benzin istasyonlarınız olabilir. Çalışmama gerek yok, bu para bana ömür boyu yeter diyebilirsiniz. Ama enflasyon öyle bir şey ki siz bir tüketirken enflasyon beş tüketiyor. Bizim ailemizde de bunun örnekleri vardı. Anne tarafında belli bir servet bulunuyordu ama baba tarafındaki paranın hiç bitmeyeceği düşünülüyordu. Fakat zaman içerisinde o büyük servet bile eriyebiliyor" ifadelerini kullandı.

Gayrimenkulü satıp bankaya yatıranlara uyarı

Özellikle gelir getiren gayrimenkullerin satılarak elde edilen paranın bankaya yatırılmasını eleştiren Başaran, yüksek enflasyon ortamında faiz gelirinin tamamının harcanmasının uzun vadede serveti tüketebileceğini belirtti. Gayrimenkulün elde tutulması ve kira geliri oluşturulmasının ise gelecek nesillere aktarılabilecek bir gelir kaynağı sağlayabileceğini savundu.

Başaran, "Diyelim ki çok değerli bir apartmanınız var. Siz bu apartmanı satıp parasını bankaya koyarsanız ve oradan gelen faizi harcarsanız o para inanılmaz şekilde eriyebilir. İnsanlar faizi kazanç olarak görüyor ama aslında yüksek enflasyon ortamında aldığınız faizin önemli bir kısmı paranızın değer kaybını karşılıyor. Siz o parayı harcadığınızda farkında olmadan ana paranızın satın alma gücünü tüketiyorsunuz. Oysa apartmanı satmayıp kira geliri elde etseniz hem varlığınızı korursunuz hem de sizden sonra çocuklarınız, torunlarınız bu gelirden yararlanabilir" değerlendirmesinde bulundu.

Küçük birikimlerle yatırım yapılabilir mi?

Toplumda küçük paralarla yatırım yapılamayacağı yönünde yanlış bir algı oluşturulduğunu savunan Başaran, geçmişte sosyal medyada gündem olan kahve harcamalarıyla ilgili açıklamalarına da değindi. Küçük tasarrufların önemini anlatmaya çalıştığını ancak sözlerinin yanlış yorumlandığını belirten Başaran, insanların günlük harcamalarından artırdıkları paralarla da birikim yapmaya başlayabileceğini ifade etti.

Başaran, "Bence bize bilinçli bir şekilde küçük paralarla hiçbir şey yapılamayacağı düşüncesi empoze ediliyor. Bu düşünceye karşı çıkan insanlarla da dalga geçiliyor. Ben geçmişte kahveyle ilgili bir paylaşım yaptım. Birisi bana param yok, küçük birikimlerle ne yapabilirim diye sormuştu. Ben de küçük tasarrufların öneminden bahsettim. Ama sanki insanlara kahve içmeyin demişim gibi gösterildi. Paylaşım milyonlarca kez izlendi. Benim anlatmak istediğim şey küçük paraları küçümsememek gerektiğiydi" dedi.

"Büyük parayla büyük risk alınmaz"

Yatırım dünyasında sıkça dile getirilen büyük kazanç için büyük risk alınması gerektiği görüşüne katılmadığını belirten Başaran, özellikle Türkiye'de bu yaklaşımın ciddi kayıplara neden olabileceğini söyledi. Küçük birikimlerle daha riskli yatırım araçlarının değerlendirilebileceğini ancak servet büyüdükten sonra yatırım stratejisinin değişmesi gerektiğini savundu.

Başaran, "Bazı yatırım uzmanları büyük para kazanmak için büyük risk almak gerektiğini söylüyor. Bu teorik olarak doğru olabilir ama Türkiye gerçeğine her zaman uymuyor. Ben tam tersini söylüyorum. Paran olduğu zaman onu sağlam varlıklara geçirmen lazım. Gayrimenkul olur, altın olur veya başka varlıklar olur. Çünkü bir dalga gelir, bir kriz çıkar, savaş olur, pandemi olur. Bunları önceden göremezsiniz. Bugün her şey çok güzel giderken bir anda piyasalarda büyük kayıplar yaşanabilir. Eğer bütün paranız riskli yatırımlardaysa servetinizin yarısını kaybedebilirsiniz. Ben küçük parayla riskli varlıklara girilebilir diyorum. Bitcoin olabilir, başka yatırım araçları olabilir. Ama para büyüdükten sonra artık onu korumak gerekiyor" ifadelerini kullandı.

150 milyon lirası olan neden büyük risk alsın?

Büyük servet sahiplerinin daha fazla kazanma isteğiyle riskli yatırımlara yönelmesini eleştiren Başaran, 40-50 milyon lirası bulunan, hatta 150 milyon liralık servetinin önemli bölümünü riskli alanlarda değerlendiren kişilerin olduğunu söyledi. Bu büyüklükteki servetlerle düzenli kira geliri elde edilebileceğini savunan Başaran, insanların belirli bir gelir seviyesine ulaştıktan sonra daha fazla kazanma isteğini kontrol etmeleri gerektiğini vurguladı.

Başaran, "Bazı insanların 40-50 milyon lirası var. Bazılarının 150 milyon lirası var ama gidip bunun 50 milyon lirasını riskli işlere sokuyor. Ne gerek var? Hiçbir şey yapmasan, doğru varlıklara yatırım yapsan aylık 1 milyon lira kira gelirin olabilir. Allah bereket versin, bu çok büyük bir para. Hayatın boyunca çalışmadan yaşayabileceğin bir gelirden bahsediyoruz. Hatta 15-20 milyon liralık bir servetle bile önemli bir kira geliri oluşturabilirsin. İnsanlar bu paraları kazanmak için ne kadar ağır şartlarda çalışıyor. Madenciler o para için saatlerce yerin altında çalışıyor. Böyle bir servete ulaştıktan sonra insanın biraz da elindekinin kıymetini bilmesi ve yeter demesi gerekiyor" dedi.

Finansal özgürlük için kritik nokta

Finansal özgürlüğün herkes için farklı bir noktada başladığını belirten Başaran, bunun kişinin aylık harcamaları ve yaşam standardıyla doğrudan ilişkili olduğunu söyledi. Servet yönetiminde asıl hedefin sürekli daha fazla kazanmak değil, düzenli pasif gelir oluşturarak ekonomik bağımsızlığa ulaşmak olması gerektiğini ifade etti.

"Herkesin finansal özgürlük noktası farklıdır"

Başaran, "Benim sürekli söylediğim bir şey var, finansal özgürlük noktası. Bu nokta herkese göre değişir. Çünkü herkesin gideri, yaşam standardı farklıdır. Ama eğer aylık bütün harcamalarını karşılayabilecek bir pasif gelir oluşturduysan artık finansal özgürlüğe ulaşmışsın demektir. Bundan sonra daha fazla kazanmak için büyük risklere girmene gerek yok. Bir noktadan sonra önemli olan parayı sürekli büyütmek değil, elindeki serveti korumak. Çünkü insanın harcayabileceği paranın da bir sınırı var. Bütün dünyayı satın alamazsınız" değerlendirmesinde bulundu.