Emlak dolandırıcıları duvara tosladı: Yeni düzenleme meyvesini verdi, sahte ilan dönemi sona erdi
Ticaret Bakanlığı’nın zorunlu hale getirdiği Elektronik İlan Doğrulama Sistemi sayesinde yetkisiz ilan girişleri engelleniyor. Satılık konutlarda ilk 10 günde 10 bini aşkın ilan sistemden çekilirken, sektör temsilcileri hem dolandırıcılığın hem de spekülatif fiyat artışlarının önemli ölçüde azalacağını belirtiyor.
Ticaret Bakanlığı’nın devreye aldığı Elektronik İlan Doğrulama Sistemi sonrası satılık konut ilanlarında ilk 10 günde 10 bin 554 adetlik azalış görüldü. Sektör temsilcileri, üçüncü ay itibarıyla düşüşün hızlanacağını ve toplamda 240-250 bin ilanlık gerileme yaşanabileceğini öngörüyor.
Ticaret Bakanlığı’nın emlak piyasasında şeffaflığı artırmak ve spekülatif fiyat artışlarının önüne geçmek amacıyla devreye aldığı Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS) sonrası satılık taşınmaz ilanlarında düşüş bekleniyor. Uygulamanın etkisiyle ilan sayısının yaklaşık yüzde 15 azalabileceği öngörülüyor.
Anadolu Ajansı'nın derlediği bilgilere göre, tüketici mağduriyetini azaltmak ve kayıt dışı faaliyetleri engellemek hedefiyle hayata geçirilen sistem, kiralık taşınmaz ilanlarında 1 Ocak 2025 itibarıyla uygulanmaya başlamıştı. 15 Şubat’ta ikinci aşamaya geçilerek satılık taşınmaz ilanları için de zorunlu hale getirildi.
Yeni düzenlemeye göre taşınmaz sahibi, mülkünü ya doğrudan kendisi ya da birinci dereceden yakını aracılığıyla ilana koyabilecek. Ayrıca e-Devlet üzerinden taşınmazını seçerek satış sürecinde emlak işletmesini yetkilendirebilecek. Bu doğrulama sayesinde yetkisiz kişiler tarafından açılan ilanların, sahte hesaplarla yapılan fiyat manipülasyonlarının ve kayıt dışı aracılık faaliyetlerinin önüne geçilmesi amaçlanıyor. Doğrulama sürecinden geçen ilanlarda, EİDS yetki kontrolünün yapıldığına dair ibare ya da logo yer alacak.
e-Devlet ekranı üzerinden verilen yetkiler iptal edilebilecek. Taşınmaz sahiplerinin emlak işletmelerine vereceği yetki süresi en az 3 ay olacak ve aynı platform üzerinden uzatılabilecek.
Dolandırıcıları üzen yenilik
Düzenleme ile ilan platformlarında yer alan satılık taşınmazların mülkiyet bilgileriyle birebir örtüşmesi, güvenli bir ticaret ortamı oluşturulması ve dolandırıcılık faaliyetlerinin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Satılık konut ilanlarında ilk düşüş
Yapay zeka destekli gayrimenkul analiz şirketi Endeksa’nın verilerine göre, sistemin yürürlüğe girmesinin ardından geçen 10 gün içinde Türkiye genelindeki satılık konut ilan sayısı 1 milyon 45 bin 933’ten 1 milyon 35 bin 379’a geriledi. Böylece ilan sayısı 10 bin 554 azaldı ve düşüş oranı yüzde 1 oldu.
Toplam taşınmaz ilan sayısı ise 1 milyon 618 bin 875’ten yüzde 0,4 düşüşle 1 milyon 612 bin 498’e indi.
"240-250 bin bandında olacağını öngörüyoruz"
Endeksa Genel Müdürü Görkem Öğüt, uygulamanın kiralık konut ilanlarında 1 Ocak 2025’te başladığını hatırlatarak, üçüncü ay sonunda toplam ilan sayısındaki düşüşün yüzde 20’ye ulaştığını ifade etti.
Kiralık ilanların Haziran 2025 itibarıyla başlangıç dönemine göre yüzde 34 gerilediğini aktaran Öğüt, "Adet bazında bakarsak 384 binden 252 bine kadar geriledi. Ocak 2026 itibarıyla uygulamanın başlamasının üzerinden bir yıl geçmesine rağmen kiralık ilan sayısı hala yüzde 13 aşağıda" dedi.
Satılık taşınmazlarda da benzer bir sürecin yaşanacağını belirten Öğüt, "Tüketici mağduriyetinin önlenmesi ve kayıt dışılığın önüne geçilmesi amacıyla hayata geçirilen sistem gerçekten çok önemli. Uzun zamandır istenilen ve beklenilen bir uygulamaydı." diye konuştu.
İlk 10 günlük verilerin sınırlı olduğunu vurgulayan Öğüt, "Burada 10 günlük sürede konut ilanlarında 10 bin 554 adet gibi bir gerileme var. Genel taşınmaz ilanlarında ise düşüş 6 binden biraz fazla. Henüz net bir sonuç görmek için çok erken ancak tıpkı kiralıklarda olduğu gibi satılık ilan sayısındaki düşüşün üçüncü ay itibarıyla hızlanacağını ve ortalama yüzde 15 olarak gerçekleşeceğini düşünüyoruz. Şu anda 1,6 milyon satılık taşınmaz ilanı olduğunu düşündüğümüzde bu rakamın 240-250 bin bandında olacağını öngörüyoruz. Sektör, üçüncü aydan itibaren düzene girecektir." ifadelerini kullandı.
"Sektör şeffaflaşacak ve spekülatif fiyat artışları önlenecek"
TÜGEM Genel Başkanı Hakan Akdoğan, sahte ve yanıltıcı ilanlara karşı önemli bir adım atıldığını belirterek, artık yetki verilmeden ilan girişinin yapılamadığını söyledi.
Akdoğan, "Artık işini doğru yapan ile doğru yapmayan ayrışacak. Sahte ilanların önüne geçilecek. Tüketiciler doğru muhatabın kim olduğunu bilecek. Bir konutu birden fazla ilanda görebiliyorduk. Artık böyle bir şey olmayacak. Sektör şeffaflaşacak ve spekülatif fiyat artışları önlenecek." dedi.
"Özellikle kapora dolandırıcılığı gibi suistimallerin önüne geçilecek"
İstanbul Emlakçılar Odası Başkanı Nizameddin Aşa da uzun süredir ilan portallarında denetim çağrısı yaptıklarını belirterek, "Yıllardır 'önüne gelen kafasına göre ilan vermesin' diyorduk. Bu sistem sayesinde büyük anlamda önlenecek." ifadelerini kullandı.
Malik adına açılan ilanlarda ciddi mağduriyetler yaşandığını dile getiren Aşa, "Artık tüketici muhatabını biliyor. Ya sadece malik ya da onun yetkilendirdiği emlakçı ya da birinci dereceden yakını taşınmaz için ilan verebiliyor. Bu sayede dolandırıcılıklar önlenecek. Özellikle son yıllarda cazip fiyatlı ilanlarla ciddi kapora dolandırıcılığı yapılıyordu. Bir saatte aynı ilan üzerinden 40 kişinin dolandırıldığını biliyorum. Tüm bu suistimallerin önüne geçilecek. İlan sayılarındaki düşüş yüzde 20'ye kadar çıkabilir" değerlendirmesinde bulundu.
Gayrimenkul iktisatçısı Ahmet Büyükduman ise EİDS ile piyasa verilerinin daha sağlıklı yansıtılacağını belirterek, bu durumun daha şeffaf ve etkin bir piyasa yapısına katkı sağlayacağını ifade etti. Büyükduman, ilan sayılarında yaklaşık yüzde 15’lik bir gerileme beklediğini kaydetti.