SEDDK Başkanı Menteş, yetkisiz aracılık yapanları uyardı: Ağır tedbirlerle müdahale edeceğiz

Sevilay ÇOBAN
sevilay.coban@dunya.com

Türkiye Sigorta Birli­ği’nin (TSB) Sigor­ta Haftası kapsamın­da düzenlediği 5. Uluslararası Sigorta Zirvesi, 8 Ekim’de İs­tanbul Finans Merkezi Ziraat Bankası Oditoryumu’nda ger­çekleştirildi. “Riskten Daya­nıklılığa: COP31 Yolunda Si­gorta” temasıyla düzenlenen zirvenin açılışında konuşan Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Ku­rumu (SEDDK) Başkanı Davut Menteş, zorunlu ve bağlantı­lı sigortalardaki istismarlara ilişkin açıklamalarda bulundu. Sektörün mali görünümünü ve düzenleme gündemini değer­lendiren Menteş, yetkisiz ara­cılığa imkân sağlayan yapıla­ra yıl bitmeden ağır tedbirlerle müdahale edeceklerini açıkla­dı. Menteş, “Kanun tanımazlar, sektörden temizlenene kadar mücadelemiz tüm yönleriyle devam edecek” dedi.

“Çok yakında yanı başınızdayız”

Menteş, yetkisiz aracılık, sis­temlere yetkisiz erişim ve ki­şisel verilerin kötü niyetli bi­çimde depolanması veya iş­lenmesine karşı çalışmalar yürüttüklerini kaydederek, “‘Organizasyon acentesiyim’ di­yen, ‘çok şubeli acentelik yapı­yorum’ diyen, göstermelik 10 ta­ne şube açıp 2 bin tane şubeyle işlem gerçekleştirenlere sesle­niyorum: Çok yakında yanı başı­nızdayız. Yıl bitmeden çok ağır tedbirlerle faaliyeti durdurma­ya varan tedbirlerle müdahale edeceğiz. Şu anda açık bir dene­tim faaliyetimiz var. ‘Neden mü­dahale etmiyorsunuz?’ deme­yin, sonuçlarını bekleyin” dedi.

Sermaye piyasasında yaşananlarla ilgili değil

Son iki haftada birkaç sigor­ta şirketine uygulanan tedbir­lerin, denetim ve gözetim sı­rasında tespit edilen mevzua­ta aykırı işlemlere dayandığını söyleyen Menteş, “Bu tedbir­lerin son yaşanan gelişmeler­le yakından veya uzaktan ilgisi bulunmamaktadır. Aykırılık­lara mevzuatta öngörülen kar­şılık doğrultusunda ve ölçülü biçimde müdahale ettik. Ted­birler geçici niteliktedir. Ge­çiciliğin ölçüsü ise aykırılığın giderilmesidir” diye konuştu. Finansal yatırımlara ilişkin şu­bat ayında tamamlanan yaygın denetimleri eş zamanlı sıkılaş­tırma tedbirleriyle destekle­diklerini bildiren Menteş, var­lıkların hangi araçlara, hangi oran, süre, risk düzeyi ve getiri beklentisiyle yönlendirildiği­ni günlük izlediklerini, son iki haftada tüm sektörü üç kez ta­radıklarını dile getirdi.

Alo 193’e günde 300 başvuru

Davut Menteş, hasar süreç­lerine müdahil olan yasa dışı yapılarla mücadelede olumlu sonuçlar almaya başladıklarını belirterek, son günlük başvu­ru sayılarının 1.600–1.800 dü­zeyinde olduğunu, önceki yılın aynı günleriyle ve temmuz-a­ğustos aylarındaki aynı gün­lerle karşılaştırıldığında yüzde 50’ye yakın azalma bulunduğu­nu kaydetti. 1 Eylül’de devreye alınan Ortak Hasar İhbar Mer­kezi Alo 193’ün günlük yaklaşık 300 başvuru ve 30 şikâyet al­dığını açıklayan Menteş, sayı­ların beklentilerinin üzerinde olduğunu söyledi.

Yılsonu prim beklentisi 1,7 trilyon lira

Sigorta ve özel emeklilik sek­törünün 2026 sonunda aktif bü­yüklüğünün yüzde 41 artışla 5,5 trilyon liraya, prim üretiminin yüzde 38 artışla 1,7 trilyon lira­ya ulaşmasını beklediklerini aktaran Menteş, aktiflerin yak­laşık 4 trilyon lirasının likit po­zisyonlardan oluşacağını dile getirdi. Menteş, BES büyüklü­ğünün yüzde 24 artışla 3 trilyon liraya ulaşacağını öngördük­lerini ifade ederek, bazı branş­larda büyümenin yavaşlaması­nı 2025’teki fiyat düzeltmele­ri ve baz etkisiyle açıklayarak sektörün adet bazında küçüldü­ğü yönündeki yorumları eleş­tirdi. Menteş, 9 ayda BES var­lığının 2,56 trilyon liraya, tekil katılımcı sayısının 16 milyona yükseldiğini aktararak, yatırım araçlarındaki fiyat hareketleri­nin fon toplamlarına yansıdığı­nı, yılsonunda BES’teki büyük­lüğün 3 trilyon lirayı aşmasını beklediklerini ifade etti. Son 12 iş gününü önceki 12 iş günüy­le karşılaştırdıklarında katı­lımcı hareketleri ve parasal gi­riş-çıkışlarda olumlu değişim gördüklerini açıklayan Menteş, bunu sisteme duyulan güvenin göstergesi olarak değerlendirdi.

Yangın reasüransı ekim sonunda izlemeye alınacak

Menteş, yangın branşında­ki çalışmanın bazı şirketlerin mücbir sebeplerle ek süre iste­mesi üzerine son kez ekim so­nuna uzatıldığını bildirirken, bu tarihten itibaren tüm şirketle­rin yangın reasürans korumala­rının tutar ve nitelik açısından izleneceğini açıkladı. Asistans firmalarına ilişkin yönetme­liğin yürürlükte olduğunu dile getiren Menteş, geçiş dönemi sonunda tüm firmaların mali, teknik ve mesleki kriterler açı­sından SEDDK akreditasyonu­na tabi olacağını belirtti.

Bütünleşik sigortaların hacmi 100 milyar liraya yaklaşacak

Bütünleşik sigortalardaki yasakların kaldırılmasına yö­nelik yönetmeliğin Resmî Ga­zete’ye gönderildiğini duyuran Menteş, yasakların kaldırılma­sıyla özellikle e-ticaret ve pera­kende platformlarında hacmin 100 milyar liraya yaklaşmasını, poliçe adedinin 20 milyonu aş­masını beklediklerini belirtti. Katılım sigortacılığı yönetme­liği ile sermaye yeterliliği, var­lık yeterliliği ve muallak tazmi­nat karşılığına ilişkin revizyon paketinin de Resmî Gazete’ye gönderildiğini paylaşan Men­teş, Zorunlu Afet Sigortası için 2024’te tamamlanan yasal dü­zenleme taslağının ilerlemesi­ni beklediklerini ifade etti.

150 günlük ödeme süresine eleştiri

Devlet Destekli Ticari Ala­cak Sigortası’nın finans siste­mine entegrasyonu için Tür­kiye Bankalar Birliği Başkanı ve yaklaşık 20 banka genel mü­dürüyle görüştüklerinden söz eden Menteş, “100 tane poliçe üretip 50 bin KOBİ’ye teminat sağlıyoruz” şeklindeki açıkla­maları yanıltıcı bulduğunu ifa­de etti. Mevcut üründeki 150 günlük hasar ödeme süresini eleştiren Menteş, müşterisi­nin çeki karşılıksız kalan sigor­talı KOBİ için korumanın daha hızlı devreye girmesini sağla­yacak bir revizyon gerektiğini söyledi. Menteş, Otomatik Ka­tılım Sistemi’ndeki seçenekle­ri gönüllü BES doğrultusunda zenginleştirecek paketi yakın­da sektörün görüşüne açacak­larını sözlerine ekledi.

Ekonomiye 3,6 trilyonluk katkı sağlandı

Bu yılın “Dört Element. Tek Güvence” mesajına gönderme yaparak söze başlayan TSB Baş­kanı Ahmet Yaşar, toprak, su, hava ve ateşin hayatın ve üreti­min temel unsurları olduğunu; deprem, sel, fırtına, kuraklık ve yangın gibi riskleri de hatırlat­tığını söyledi. Yaşar, sektörün 2026’nın ilk sekiz ayında yakla­şık 972 milyar liralık prim üre­timine ulaştığını ve sigorta ve emeklilik sektörünün ekono­miye sağladığı fonların 3,6 tril­yon lira düzeyinde olduğunu belirtti. Bireysel Emeklilik Sis­temi’nin (BES) fon büyüklüğü­nün 2,7 trilyon liraya yaklaştı­ğını açıklayan Yaşar, bu biriki­min vatandaşların geleceği ve Türkiye’nin uzun vadeli tasar­ruf kapasitesi açısından önem taşıdığını kaydetti.

Tahkim başvuruları yüzde 17,36 azaldı

Yaşar, Eylül 2026’da Sigor­ta Tahkim Komisyonu’na ya­pılan başvuruların geçen yı­lın aynı ayına göre yüzde 17,36 azaldığını bildirerek, “Ekim ayının öncü göstergeleri de dü­şüşün hızlandığına işaret edi­yor. Hasar prim oranlarının aylık gelişiminde önceki yılla­ra kıyasla yaklaşık üç-dört ay­lık bir öne gelme gözlemledik. Bu da hasar süreçlerinin hız­landığına ve vatandaşların taz­minatlarına daha erken ulaş­maya başladığına işaret ediyor. Hedefimiz daha az hak arama değil; daha az uyuşmazlık, da­ha hızlı çözüm ve vatandaşımı­zın hakkına doğrudan ulaşa­bilmesidir” dedi.

“Dönüşüm için sigortalanabilir projeler gerekiyor”

İstanbul Finans Merkezi (İFM) Genel Müdürü Ahmet İhsan Erdem, iklim değişikliğinin yatırımları, altyapıyı, ekonomik faaliyetleri ve finansal kararları doğrudan etkilediğini dile getirerek, COP31 sürecinde finansman, risk yönetimi ve sigortacılığın birlikte ele alınması gerektiğini ifade etti. “Düşük karbonlu bir ekonomiye geçiş yalnızca sermayeyle değil; finanse edilebilir, sigortalanabilir ve hayata geçirilebilir projeler gerektiriyor” diyen Erdem, güvenilir bilgi ve etkili risk yönetiminin önemine dikkat çekti.

Kapsamı aşan yorumlar güveni zedeler

Son günlerde bazı şirketlerle ilgili yaşanan gelişmelere değinen Yaşar, SEDDK’nın resmî açıklamalarının süreçlerin kapsamını ortaya koyduğunu, kapsamı aşan yorumlarla başka şirketlere veya sektörün geneline ilişkin sonuçlar çıkarılmasının vatandaşların güvenine zarar vereceğinin altını çizdi.