Petrolde kabus senaryosu: 150 dolar ve ötesi mümkün

Hürmüz Boğazı'nda yaşanabilecek olası kesintilerin küresel petrol piyasalarında dalgalanmalara yol açabileceği ve bunun ekonomik etkilerinin özellikle Avrupa'da daha belirgin hissedilebileceği ifade ediliyor.

Piyasalara ilişkin değerlendirmelerde, görünümün yüksek belirsizlik içerdiği ve senaryoların kısa süreli arz aksaklıklarından, enflasyon ve büyüme üzerinde kalıcı etkiler yaratabilecek uzun süreli şoklara kadar uzandığı belirtiliyor.

Kısa süreli kesintide sınırlı etki

Daha sınırlı bir senaryoda, arz kesintilerinin kısa sürede giderilmesi halinde petrol fiyatlarının geçici olarak yükseldikten sonra yeniden dengelenebileceği öngörülüyor.

Bu durumda ABD ekonomisinin görece sınırlı etkilenmesi beklenirken, enerji ithalatına daha bağımlı olan Avrupa'da büyümenin bir miktar yavaşlayabileceği değerlendiriliyor.

Uzun süreli kesintide fiyatlar yükselebilir

Kesintilerin haftalar ya da aylar boyunca devam etmesi halinde ise etkilerin daha belirgin hale geleceği belirtiliyor. Bu senaryoda petrol fiyatlarının varil başına 150 dolar seviyesine yaklaşabileceği ya da bu seviyeyi aşabileceği, bunun da küresel ölçekte enflasyonu yeniden yukarı yönlü etkileyebileceği ifade ediliyor.

Avrupa daha kırılgan

Fiyat baskılarının hem ABD hem de Avrupa'da hissedilmesi beklenirken, büyüme üzerindeki etkinin Avrupa'da daha güçlü olabileceği belirtiliyor. Avrupa'da enerji maliyetlerinin sanayi üretimi ve hane halkı harcamaları üzerindeki etkisinin daha yüksek olması, bölgeyi daha kırılgan hale getiriyor.

Resesyon ve stagflasyon riski

Daha olumsuz bir senaryoda, enerji altyapısında kalıcı hasar ve uzun süreli arz kısıtlarının hem ABD hem de Avrupa'yı teknik resesyona sürükleyebileceği uyarısı yapılıyor.

Avrupa'da enflasyonun uzun süre yüzde 4'ün üzerinde kalabileceği ve bunun stagflasyon riskini artırabileceği ifade ediliyor.

Merkez bankaları için zor denge

Bu gelişmelerin, başta Avrupa Merkez Bankası olmak üzere merkez bankalarını büyümeyi destekleme ile enflasyonu kontrol altında tutma arasında zor bir denge kurmaya itebileceği değerlendiriliyor.

Finansal piyasalara etkisi

Petrol arzına ilişkin risklerin finansal piyasalara da yansıması beklenirken, özellikle kredi piyasalarında baskı artabileceği belirtiliyor. Uzun süreli kesinti senaryolarında kredi risk primlerinin yükselmesi ve yüksek getirili tahvillerin daha kırılgan hale gelmesi öngörülüyor.

ABD'de yatırım yapılabilir seviyedeki kredi piyasalarının görece dayanıklılık gösterdiği, ancak Avrupa piyasalarının enerji şoklarına daha açık olması nedeniyle kısa vadede daha zayıf performans sergileyebileceği ifade ediliyor.