BP 60 yıllık Kuzey Denizi operasyonunu satışa çıkardı

BP, İngiltere’nin Kuzey Denizi’ndeki petrol ve doğal gaz faaliyetlerinin tamamını kapsayan resmi satış sürecini başlattı. Şirket, yüksek getirili projelere daha fazla sermaye ayırmak ve bilançosunu sadeleştirmek amacıyla bölgedeki üretim varlıklarından çıkmayı planlıyor.

Satış tamamlanırsa BP’nin Kuzey Denizi’nde altmış yılı aşan doğrudan üretim dönemi sona erecek. Şirket, satış için henüz hedef bedel veya tamamlanma takvimi açıklamadı.

Beş üretim merkezi satışta

Satış kapsamına BP’nin Kuzey Denizi’ndeki beş ana üretim merkezi giriyor. Bunlar merkezi Kuzey Denizi’nde bulunan Andrew ve ETAP ile Shetland Adaları’nın batısındaki Glen Lyon, Clair ve Clair Ridge tesislerinden oluşuyor.

Clair, İngiltere kıta sahanlığındaki en büyük petrol sahası olarak öne çıkıyor. BP’nin operasyonu yalnızca üretim platformlarını değil, bağlantılı sahaları ve bölgedeki teknik altyapıyı da kapsıyor.

Şirket, Kuzey Denizi’nin İngiltere’nin enerji sistemi için önemini koruduğunu belirtirken mevcut varlıkların başka bir şirket bünyesinde daha güçlü konumlanabileceğini değerlendirdi.

Günlük üretimin yüzde 5’i

BP’nin İngiltere Kuzey Denizi operasyonu 2025 yılında günde yaklaşık 117 bin varil petrol eşdeğeri üretim gerçekleştirdi. Bu miktar, şirketin küresel petrol ve doğal gaz üretiminin yaklaşık yüzde 5’ine karşılık geldi.

BP’nin dünya genelindeki üretimi aynı dönemde günlük yaklaşık 2,3 milyon varil petrol eşdeğeri seviyesinde gerçekleşti. Kuzey Denizi, tarihsel önemi yüksek olmasına rağmen şirketin toplam üretimi içindeki ağırlığını zamanla kaybetti.

BP ayrıca Culzean sahasındaki payını elden çıkarmak üzere daha önce anlaşmaya vardı. Bu işlem şirketin İngiltere’deki günlük üretimini yaklaşık 25 bin varil petrol eşdeğeri daha azaltacak.

1.100 çalışanın geleceği

BP’nin satışa çıkardığı Kuzey Denizi faaliyetlerinde yaklaşık 1.100 kişi çalışıyor. Bu çalışanlar, şirketin İngiltere genelindeki yaklaşık 14 bin kişilik kadrosunun bir bölümünü oluşturuyor.

Satışın çalışanlara nasıl yansıyacağı, yeni sahibin kim olacağı ve personelin hangi koşullarla devredileceği henüz açıklanmadı. İngiltere hükümeti, çalışanların ve faaliyetlerin bulunduğu yerel ekonomilerin korunması için BP ile temas halinde olduğunu bildirdi.

Kuzey Denizi faaliyetleri özellikle Aberdeen ve çevresindeki enerji tedarik zinciri açısından önem taşıyor. Operatör değişikliği, mühendislik, bakım, lojistik ve açık deniz hizmetleri sağlayan şirketleri de doğrudan etkileyebilir.

Borç azaltma planında yeni adım

Satış kararı, BP Üst Yöneticisi Meg O’Neill’in şirketi daha sade ve yüksek getirili bir yapıya dönüştürme planının yeni adımını oluşturuyor. BP, sermayeyi ABD ve Brezilya gibi daha yüksek büyüme potansiyeli gördüğü bölgelere yönlendiriyor.

Şirket, 2027’ye kadar varlık satışlarından 20 milyar dolar gelir elde etmeyi ve bu kaynakla borçlarını azaltmayı hedefliyor. BP aynı zamanda organizasyonunu üç ana bölümden ikiye indirerek faaliyetlerini üretim ile rafinaj ve pazarlama ekseninde yeniden yapılandırdı.

BP’nin Kuzey Denizi varlıklarını daha önce Ithaca Energy’ye yaklaşık 2 milyar sterlin değer üzerinden satmak için yürüttüğü görüşmeler anlaşmaya dönüşmedi. Yeni süreçte varlıkların tek alıcıya mı yoksa parçalar halinde farklı şirketlere mi devredileceği belirsizliğini koruyor.

Üretim dörtte bire geriledi

Kuzey Denizi’ndeki petrol ve doğal gaz üretimi, sahaların yaşlanması ve yeni yatırımların azalması nedeniyle uzun süredir düşüyor. Bölgenin toplam üretimi 2000 yılındaki günlük yaklaşık 4,5 milyon varil petrol eşdeğerinden 2025’te yaklaşık 1 milyon varile geriledi.

ExxonMobil, Chevron, ConocoPhillips, Shell, TotalEnergies ve Eni gibi büyük enerji şirketleri de son yıllarda Kuzey Denizi’ndeki faaliyetlerini sattı, birleştirdi veya küçülttü.

Yüksek işletme ve söküm maliyetlerinin yanı sıra İngiltere’nin petrol ve doğal gaz sektöründeki vergi politikasının sık değişmesi de yatırım kararları üzerindeki baskıyı artırdı. Satışın sonucu, bölgedeki şirket konsolidasyonunun hızını belirleyecek.

BP İngiltere’den çıkmıyor

Kuzey Denizi’ndeki üretim varlıklarının satılması, BP’nin İngiltere’deki bütün faaliyetlerinden çekileceği anlamına gelmiyor. Şirket Londra’daki merkezini, enerji ticareti operasyonunu, akaryakıt istasyonlarını ve havacılık yakıtı dağıtım işini koruyacak.

BP’nin İngiltere’de karbon yakalama, elektrikli araç şarjı ve farklı enerji altyapısı projeleri de bulunuyor. Şirketin ülkedeki gelecekteki ağırlığı, açık deniz üretiminden çok ticaret, perakende ve yeni enerji yatırımları üzerinden şekillenecek.

Satış sürecinde tekliflerin düzeyi, çalışanların devri, söküm yükümlülüklerinin paylaşımı ve İngiltere hükümetinin yaklaşımı izlenecek temel başlıklar olacak.