Kazı ve ören yerleri için 60 milyar liralık yatırım

Kültürel mirasın korun­ması ve gelecek ku­şaklara aktarılması­na yönelik çalışmalar, İstanbul Arkeoloji Müzesi’nde gerçek­leştirilen programda ele alındı. Kültür ve Turizm Bakanı Meh­met Nuri Ersoy, 22 yıl önce ça­lınan Melek heykelinin Fener Rum Patrikhanesi’ne bağlı Or­todoks cemaatine teslim edildiği törende, Türkiye’nin kültür var­lıklarının iadesine yönelik ka­rarlı mücadelesini ve yürütülen projeleri ayrıntılarıyla anlattı.

Kültür ve Turizm Bakanı Meh­met Nuri Ersoy, bakanlığın yü­rüttüğü restorasyon çalışma­larını anlattı. Ersoy, Kız Kulesi, Galata Kulesi, Rami Kütüphane­si, Defter-i Hakaniyye, İzmir Te­kel Binaları ve CSO Tarihî Salon gibi önemli yapıların bilimsel esaslarla restore edildiğini söy­ledi. Çalışmaların titiz bir pro­jelendirme ve uygulama anlayı­şıyla sürdürüldüğünün altını çi­zen Ersoy, 2018 yılından bu yana restorasyon, müze inşası ve çev­re düzenleme çalışmalarına 60 milyar lirayı aşan yatırım yapıl­dığını vurguladı.

1 milyon 300 bin eser müzelere kazandırıldı

2025 yılı itibarıyla 219 müze ve 147 ören yerinde 33 milyonu aşkın ziyaretçiye ulaşıldığını kaydeden Ersoy, bu artışın kül­türel mirasa olan ilginin ve sa­hiplenmenin her geçen gün daha da güçlendiğini gösterdiğini ifa­de etti. Kültür varlığı kaçakçılı­ğıyla mücadelede önemli mesa­fe kat edildiğine de işaret eden Ersoy, 2002’den bu yana 13 bin 451 eserin Türkiye’ye iadesinin sağlandığını açıkladı. Marcus Aurelius heykelinin ABD’den ia­desini bu sürecin en önemli ör­neklerinden biri olarak gösteren Ersoy, 2020-2025 yılları arasın­da 1 milyon 300 bini aşkın eserin ele geçirilerek müzelere kazan­dırıldığını ifade etti.

Bakan Ersoy, 2023 yılında baş­latılan “Geleceğe Miras” projesi ile Türk arkeolojisinin altın ça­ğını başlattıklarını ifade ederek 65 ilde 255 kazı çalışması yürü­tüldüğünü, 2025 yılında ise top­lam 776 noktada arkeolojik faa­liyet gerçekleştirildiğini söyledi.

Ersoy, 2026 yılında Türkiye genelinde toplam arkeolojik fa­aliyet sayısının 800’e ulaşacağı­nı öngördüklerini dile getirdi­ği bu çalışmalar kapsamında 15 binin üzerinde eserin müzelere kazandırıldığını belirtti ve pro­jenin toplam destek tutarının 7,5 milyar liraya ulaştığını kaydetti.

Gece müzeciliği uygulamasıy­la 27 müze ve ören yerinde yak­laşık 600 bin ziyaretçiye ulaşıl­dığını sözlerine ekleyen Ersoy, “Önümüzdeki dönemde bu uy­gulamayı daha da yaygınlaştır­mayı hedefliyoruz.” dedi.

2023’te Denizli’de yakalandı

Kültür ve Turizm Bakanı Meh­met Nuri Ersoy, konuşmasının devamında Ortodoks cemaatine ait bir melek heykelinin 2004 yı­lında Denizli’de gerçekleştirilen bir operasyonla ele geçirildiğini, yapılan incelemeler sonucunda heykelin Heybeliada’daki Aya Yorgi Manastırı’ndan çalındığı­nın tespit edildiğini aktardı. Ese­rin, hukuki süreçlerin tamam­lanmasının ardından ve Fener Rum Patrikhanesi ile yapılan ya­pıcı diyalog sayesinde ait olduğu yere teslim edildiğini söyleyen Ersoy, “Bu teslim bir eserin ye­rine dönmesi, kültürel bir hafı­zanın tamamlanması olduğu ka­dar hukukun, saygının ve ortak değerlerimizin de somut bir te­zahürüdür” ifadelerini kullandı.

Bakan Ersoy konuşmasında, 2021 yılında, Çanakkale Gökçe­ada’daki kiliselerden çalınan 12 ikonanın Troya Müzesinde dü­zenlenen törenle Patrik Bartho­lomeos’a teslim edildiğini de ha­tırlatarak sürecin bu husustaki yaklaşımlarının önemli bir örne­ği olduğunu dile getirdi.

 Türkiye’nin dört bir yanında restorasyon

Bakan Ersoy, deprem bölgelerinde gerçekleştirilen çalışmalarla kültür varlıklarının yeniden ayağa kaldırıldığını belirterek yürütülen çalışmaların ayrıntılarını paylaştı. Haydarpaşa ve Sirkeci Gar sahalarında kapsamlı bir dönüşüm gerçekleştirdiklerini de anlatan Ersoy sözlerine şöyle devam etti: “Hatay Müzesi, Mardin Aziz Sancar Evi, Diyarbakır Cezaevi’nin kültür kompleksi olarak yeniden işlevlendirilmesi ve Antalya Müzesinin çağdaş bir anlayışla yeniden hizmete açılmasına yönelik çalışmalarımız kararlılıkla sürmektedir.” Ersoy, Selimiye Camii’nden Sümela Manastırı’na, Ayasofya Kebir Camii’nden Aziz Nikolaos Kilisesi’ne, Habib-i Neccar Camii’nden Aziz George Kilisesi’ne, Sultanahmet, Nuruosmaniye ve Kariye camilerinden Aya Nikola Anıt Kilisesi’ne kadar Türkiye’nin her bölgesinde bütün kültür varlıklarının geleceğe taşınması için mücadele verdiklerini söyledi.