Denetim mesleği, nitelikli insan için cazip olmalı

Ferit PARLAK

Fon ve ilgili kamu kuru­luşları ile ilgili güven problemi tartışılırken, 18 kamu denetim derneğinin bir araya gelerek oluşturdu­ğu Kamu Denetim Dernekleri Platformu’ndan, “Kamu dene­tim meslek mensuplarının yıl­lar içerisinde zayıflayan mes­leki itibarı ve statüsü yeniden güçlendirilmelidir. Denetim mesleği, nitelikli insan için cazip kılınmalı” çağrısı geldi. Platformu Sözcüsü Talha De­mirtaş, “Kamu denetim mes­lek mensuplarının yıllar içeri­sinde zayıflayan mesleki itibarı ve statüsü yeniden güçlendiril­melidir.

Çünkü güçlü bir dene­tim sistemi olmadan güçlü bir kamu yönetiminden söz et­mek mümkün değildir. Dene­tim mesleğinin nitelikli insan kaynağı açısından cazibesi ko­runmalı; yetişmiş denetim per­sonelinin meslekten uzaklaş­masına yol açabilecek sorunlar giderilmelidir” dedi. Demirtaş ayrıca, kamu yönetiminde et­kin, şeffaf ve hesap verebilir yö­netim anlayışının güçlendiril­mesi amacıyla ilgili kurumlarla yapıcı diyalog geliştirmeyi ve ortak sorunlara ortak akılla çö­züm üretilmesi gerekliliğinin de altını çizdi.

“Devlet, denetim yapanların emeğine sahip çıkmalı”

Kamu denetim mensupla­rının görevlerini tarafsızlık ve sorumluluk anlayışıyla sürdür­düğünü ifade eden Demirtaş, “Bizler devlet terbiyesi, hukuk devleti ilkesi ve vazife bilin­ci içerisinde görev yapıyoruz. Bundan sonra da kamu kaynak­larının korunması, kamu yara­rının gözetilmesi ve vatandaş­larımızın hakkının korunma­sı için görevimizi tarafsızlık ve sorumluluk anlayışıyla sür­düreceğiz” şeklinde konuştu.

Beklentileri de sıralayan De­mirtaş, “Devletimizin, kendi adına denetim yapan kamu de­netim mensuplarının emeğine, sorumluluğuna ve fedakârlığı­na sahip çıkmasıdır. Bu vesi­leyle başta karar vericilerimiz olmak üzere tüm kamuoyuna çağrımızı yineliyoruz. Güç­lü denetim için güçlü denetim mensubu, güçlü kamu yöneti­mi için adil özlük hakları gerek­lidir” diye konuştu.

“Talebimiz ayrıcalık değil, adalettir”

Demirtaş sözle­rini şöyle sürdürdü: “Yalnızca bir meslek grubu­nun özlük haklarını değil, Tür­kiye’de kamu yönetiminin et­kinliği, kamu kaynaklarının korunması ve güçlü bir dene­tim sisteminin geleceğini ko­nuşmak üzere bulunuyoruz. Bilindiği üzere kamu deneti­mi, devlet yönetiminin vazge­çilmez unsurudur. Türkiye’de kamu denetiminin köklü bir devlet geleneği bulunmakta­dır. Osmanlı dönemindeki tef­tiş ve mali denetim uygulama­larından Cumhuriyet dönemi­nin modern denetim sistemine uzanan süreçte denetim, kamu yönetiminin hukuka uygun, şeffaf, hesap verebilir ve etkin biçimde yürütülmesinin temel araçlarından biri olmuştur.”

“Denetçi, sadece hata arayan kişi değildir”

Müfettişler, kontrolörler, de­netçiler ve iç denetçilerin ba­kan, kurum başkanı, genel mü­dür, rektör veya belediye baş­kanı gibi kamu kurumlarının en üst yöneticileri adına görev yaptığını, devletin denetim yet­kisini temsil ettiğini dile geti­ren Demirtaş, “Bu onurlu mes­leğin mensupları yalnızca hata arayan veya mevzuata aykırılık tespit eden kişiler değildir. Ka­mu kaynaklarını koruyan, usul­süzlükleri önleyen, kamu zara­rının ortaya çıkmasını engelle­yen, idareye rehberlik eden ve kamu hizmetlerinin daha etkin yürütülmesine katkı sağlayan bir kamu hizmeti yürütmekte­dirler” ifadelerini kullandı.

“Vatandaşın güvenini denetimin niteliği artırır…”

Kamu denetiminin niteliği­nin, yalnızca denetim eleman­larını değil, doğrudan doğruya devletin yönetim kapasitesi­ni ve vatandaşın kamu yö­netimine duyduğu güveni il­gilendirdiğine vurgu yapan Demirtaş şöyle devam etti: “Ancak bugün kamu dene­tim mesleği mensupları cid­di bir özlük hakkı sorunuyla karşı karşıyadır. Kamu dene­tim mensupları; ülkenin dört bir yanında, çoğu zaman aile­lerinden ve ikametgâhların­dan uzakta görev yapmakta, yoğun çalışma temposu içe­risinde önemli hukuki ve ida­ri sorumluluklar üstlenmek­tedir.

Buna rağmen, mesleğin taşıdığı sorumluluk ile mev­cut özlük hakları arasında gi­derek büyüyen bir dengesiz­lik ortaya çıkmıştır.” Aynı eği­tim ve kariyer süreçlerinden geçen, benzer nitelikte görev ve sorumluluk üstlenen ka­mu denetim meslek mensup­ları arasında özlük hakları ba­kımından önemli farklılıklar bulunduğunun altını çizen De­mirtaş, “Dahası, kamu denetim mensuplarının, görevleri gere­ği denetledikleri kurumlarda görev yapan bazı idari kadro­ların özlük haklarının gerisin­de kalması, çalışma barışı ve hakkaniyet açısından yeniden değerlendirilmesi gereken bir tablo ortaya çıkarmıştır.

Bura­da özellikle altını çizmek isti­yoruz: Biz başka kamu çalışan­larının haklarının azaltılma­sını istemiyoruz. Tam tersine, kamu adına denetim görevi ya­pan meslek mensuplarının da görev, sorumluluk ve çalışma koşullarıyla uyumlu, adil ve hakkaniyetli özlük haklarına sahip olmasını istiyoruz” dedi. Kamu Denetçileri Platformu Sözcüsü Talha Demirtaş, plat­form olarak taleplerinin açık olduğunu bildirdi. Demirtaş taleplerini şöyle sıraladı:

“Kamu denetim meslek mensuplarının özlük hakları yeniden değerlendirilmelidir. Müfettiş, kontrolör, denetçi ve iç denetçilerin görev, sorum­luluk, risk ve çalışma koşulla­rı dikkate alınarak adil bir öz­lük sistemi oluşturulmalıdır. Meslekler arasındaki hakkani­yetsiz farklılıklar giderilmeli; kamu denetim mesleklerinin statüsü ve kariyer yapısı güç­lendirilmelidir.

Denetim mes­leğinin nitelikli insan kaynağı açısından cazibesi korunma­lı; yetişmiş denetim personeli­nin meslekten uzaklaşmasına yol açabilecek sorunlar gideril­melidir. Ve en önemlisi, kamu denetim meslek mensupları­nın yıllar içerisinde zayıflayan mesleki itibarının ve statüsü­nün yeniden güçlendirilmesi sağlanmalıdır. Çünkü güçlü bir denetim sistemi olmadan güç­lü bir kamu yönetiminden söz etmek mümkün değildir.”

Platformu oluşturan 18 dernek:

Adalet Kontrolörleri Derneği, AFAD Denetçileri Derneği, Aile ve Sosyal Hizmetler Müfettişleri Derneği, Dernekler Denetçileri Derneği, Devlet Denetim Elemanları Derneği, Gümrük ve Ticaret Müfettişleri Dayanışma Derneği, Hazine Kontrolörleri Derneği, İş Müfettişleri Derneği, Kültür ve Turizm Denetim Elemanları Derneği, Mahalli İdareler Kontrolörleri Derneği, Milli Eğitim Müfettişleri ve Merkez Örgütü Yöneticileri Derneği, Muhasebat Kontrolörleri Derneği, Sağlık Müfettişleri Derneği, Sanayi ve Teknoloji Müfettişleri Derneği, Sosyal Güvenlik Müfettişleri Derneği, TRT Müfettişleri Derneği, Vakıflar Genel Müdürlüğü Müfettişleri Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği ile Vergi Müfettişleri Derneği.