ABD’den yaptırım hamlesi, İran’dan askeri yanıt tehdidi

ABD ile İran arasındaki gerilim, Washington'ın yeni yaptırım hazırlıklarıyla yeniden tırmandı. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent'in İran'a karşı planlanan yeni ekonomik yaptırımların ayrıntılarını pazartesi günü açıklayacağını duyurmasının ardından Tahran yönetiminden sert açıklama geldi.

İran Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı Tümgeneral Ali Abdollahi, ülkesinin ABD'den gelebilecek yeni tehditlere karşı geniş kapsamlı bir yanıt vermeye hazır olduğunu belirtti.

"Ezici ve yıkıcı karşılık vereceğiz"

İran medyasına konuşan Abdollahi, "Kara, deniz, hava, hava savunma ve siber alandaki hazırlıklarımızla İran Silahlı Kuvvetleri, düşmanın yeni tehditlerine ezici, cezalandırıcı ve yıkıcı karşılıklar verecektir" ifadelerini kullandı.

Washington yönetiminin yeni yaptırım hazırlığı, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a ekonomik destek sağlayan ülkelere yönelik uyarısının ardından geldi. Trump, İran'a "herhangi bir türden can simidi" sağlayan ülkelerin ağır ekonomik sonuçlarla karşılaşabileceği mesajını vermişti.

Bessent: Bu rejimi çökerteceğiz

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ise CNBC'ye yaptığı açıklamada yeni yaptırım paketinin ayrıntılarını pazartesi günü düzenleyeceği basın toplantısında duyuracağını söyledi.

Washington'ın hedefini açık şekilde ortaya koyan Bessent, "Bu rejimi çökerteceğiz" ifadesini kullandı.

İran, 1979'daki İslam Devrimi'nden bu yana uzun yıllardır ABD ve uluslararası yaptırımların hedefinde bulunuyor. Ülkede yüksek enflasyon, para birimindeki değer kaybı, enerji sıkıntıları ve savaşta zarar gören altyapı ekonomi üzerindeki baskıyı artırıyor.

İran yönetiminden ekonomi itirafı

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf da ülkenin karşı karşıya bulunduğu ekonomik sorunlara dikkat çekti. Irak'ta İranlı ve Iraklı iş insanlarına konuşan Kalibaf, askeri gücün tek başına yeterli olmayacağını söyledi.

Kalibaf, "Ne kadar askeri gücümüz olursa olsun, insanlar açsa, finansal döngümüz, ekonomik büyümemiz ve ulusal üretimimiz yoksa ayakta kalamayız" dedi.

Kalibaf ayrıca ABD'nin doğrudan askeri çatışmada İran karşısında sonuç alamayacağını gördüğünü savunarak yaptırımlara karşı yeni planlar geliştirilmesi gerektiğini ifade etti.

Gözler İran petrolünü alan Çin'de

ABD'nin yaptırım politikasında öne çıkan ülkelerden biri de Çin oldu. Analiz şirketi Kpler'in 2025 verilerine göre Çin, İran'ın deniz yoluyla ihraç ettiği petrolün yüzde 80'inden fazlasını satın alıyor.

Bessent, Çin'in enerji ihtiyacının önemli bölümünü Körfez'den karşıladığına işaret ederek Pekin yönetimine de mesaj verdi.

Çin'in Washington Büyükelçiliği ise yaptırım ve baskının sorunun çözümüne katkı sağlamayacağını belirterek diplomasi çağrısında bulundu.

ABD'nin İran'ın ticaret ortaklarını da hedef alabilecek yaptırım tehdidi, petrol piyasalarında arz endişelerini artırdı. Uluslararası ve ABD ham petrol vadeli işlemleri cuma günü yükseliş kaydetti.

Hürmüz Boğazı yeniden gündemde

Gerilimin merkezindeki başlıklardan biri de küresel petrol ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı oldu. İran, petrol tankerlerinin boğazdaki geçişini aksatabilecek füze ve insansız hava aracı kapasitesini koruyor.

ABD ve İran daha önce Hürmüz'de gemi geçişlerinin yeniden normale dönmesini sağlamak amacıyla iki kez ateşkes anlaşması duyurmuştu. İran ile Umman arasında da deniz ulaşımının yeniden başlamasına yönelik ayrı görüşmeler yürütülüyor.

NATO'nun en üst düzey komutanı ABD Hava Kuvvetleri Generali Alexus Grynkewich de müttefik ülkelerle Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer özgürlüğünün nasıl desteklenebileceğine ilişkin görüşme gerçekleştirdi.

Grynkewich'in sözcüsü söz konusu girişimin bir NATO misyonu olmadığını ancak ittifakın sahip olduğu imkanlarla sürece destek verebileceğini belirtti.

Hürmüz düğümü petrolü ateşledi: İki haftada çift haneli yükselişEnerji