Batı'da alarm veren trend Türkiye'ye de uzandı: Kırılma 2029'da başlayacak

Batı ekonomileri, nüfusun yaşlanması ve çalışma çağındaki insan sayısının azalmasıyla yeni bir ekonomik sorunla karşı karşıya. Moody's, demografik değişimin büyümeyi yavaşlatırken emeklilik, sağlık ve bakım harcamaları üzerinden kamu maliyesindeki baskıyı artıracağı uyarısında bulundu.

Avrupa Komisyonu projeksiyonlarına göre Avrupa Birliği nüfusunun 2029'da zirveye ulaşması ve ardından uzun süreli düşüşe geçmesi bekleniyor. ABD'de ise kırılmanın daha geç gerçekleşeceği öngörülüyor. ABD Nüfus Sayım Bürosunun ana senaryosunda nüfusun 2080'e kadar artması beklenirken, düşük göç senaryosunda zirve 2043'e kadar çekiliyor.

Her yaşlıya karşılık çalışan sayısı azalıyor

Moody's'e göre sorun nüfus düşüşü başlamadan önce kamu maliyesine yansıyacak. G7 ülkelerinde bugün 65 yaş üzerindeki her bir kişiye karşılık yaklaşık üç çalışma çağındaki kişi bulunuyor. Bu sayının 2050'ye kadar yaklaşık ikiye gerilemesi bekleniyor.

Daha az çalışan üretim kapasitesini sınırlarken, emeklilik ve sağlık harcamalarının artması bütçeler üzerindeki yükü büyütecek. Hane ve tüketici sayısındaki azalma ise talep ve ekonomik büyümeyi aşağı çekebilecek.

Yapay zekâ çözüm olacak mı?

Moody's Başkan Yardımcısı Olivier Chemla, yapay zekâ ve verimlilik artışının yaşlanan iş gücünün yarattığı sorunu ancak kısmen telafi edebileceğini belirtti. Chemla, teknolojinin ekonominin üretim tarafını güçlendirebileceğini ancak tüketimde oluşacak açığı kapatamayacağını vurgulayarak, "Robotlar tüketmiyor, en azından henüz" değerlendirmesinde bulundu.

Türkiye de aynı eğilimde

Demografik dönüşüm sadece Batı ekonomileriyle sınırlı değil. Çin'de 65 yaş ve üzerindeki nüfusun oranı son 20 yılda yüzde 7'den yüzde 14'e çıkarken Türkiye, Brezilya ve Tayland'da da benzer bir yaşlanma eğilimi görülüyor.

Moody's'e göre gelişmekte olan ülkeler için de temel risk, gelişmiş ekonomilere kıyasla çok daha düşük gelir seviyelerindeyken yaşlanmanın ekonomik ve mali maliyetleriyle karşı karşıya kalmaları.