Çinli şirketlerin yurt dışı yatırımlarına kısıtlama geliyor

Çin Devlet Konseyi pazartesi günü yurt dışı yatırım kurallarını sıkılaştıran yeni yönetmeliği yayımladı. Pekin yönetimi Meta şirketinin yapay zeka girişimi Manus'u satın almasını engelledi. Hükümet kısıtlamaları tam bir ay sonra yürürlüğe koydu. Düzenlemeler 1 Temmuz tarihinden itibaren geçerli olacak.

Yönetmelik kısıtlanmış teknolojilerin ihracatı için resmi izin zorunluluğu getiriyor. Kurallar hizmetlerin ve ilgili verilerin sınır ötesi çıkışını izne bağlıyor. Yeni kurallar yapay zeka gibi hassas sektörlerdeki küresel şirketler için uyum risklerini keskin biçimde artırıyor.

İlgili yönetmelik tamamlanmış yurt dışı yatırım işlemlerinin zorla geri alınması için ilk kez kapsamlı yasal dayanak veriyor. Çin yetkilileri daha önce Meta ve Manus anlaşmasının belirtilmemiş yasaları ihlal ettiğini açıkladı. Analistler Pekin yönetiminin hükümet onayı olmadan yerli şirketlerin hisse devri yapmasını tamamen engellediğini belirtiyor.

Yurt dışı yatırıma teknoloji transferi yasağı getirdi

Pekin yönetimi yapay zekayı ulusal güvenlik açısından kritik bir sektör olarak sınıflandırıyor. Hükümet fikri mülkiyet ve yeteneklerin çıkışını kontrol etmek amacıyla yurt dışı yatırım adımlarını yakından izliyor. Yeni kurallar onay alınmadan hassas sektörlerdeki sınır ötesi yetenek transferlerini kesinlikle yasaklıyor. Yönetmelik Manus şirketinin Meta satın alımı öncesinde çalışanlarını Singapur'a kaydırması gibi hamleleri hedef alıyor.

Piyasalar Singapur aklama taktiği olarak bilinen uygulamaya karşı alınan yasal önlemleri fiyatlıyor. Çinli şirketler daha likit küresel sermaye piyasalarından yatırım çekmek istiyor. İç piyasadaki yoğun rekabetten kaçmak amacıyla yurt dışı yatırım planlayan yerel şirketler yeni engellerle karşılaşıyor. İşletmeler sermayelerini ve operasyonlarını sınır dışına taşırken hükümet engeline takılıyor.

Teknik personel yurt dışına gönderilemeyecek 

Şirket yöneticileri ihracatı yasaklanan ürünleri teknik personeli sınır ötesine göndererek transfer edemiyor. Çinli personelin diğer ülkelerde çalışmasını organize etmek yasaklar arasına giriyor. Sınır ötesi teknik rehberlik sağlamak veya eğitim düzenlemek yaptırım kapsamına giriyor. Çin Devlet Konseyi ulusal güvenliği etkileyebilecek yurt dışı yatırım projeleri üzerinde inceleme yetkisi kazandı.

Kurum şirketlere hisselerini elden çıkarma veya yatırımı durdurma emri veriyor. Hükümet uyumsuzluk durumunda kurumlara doğrudan para cezası kesiyor. Düzenlemeler kendi ülkeleri Çin şirketlerini kısıtlayan yabancı kuruluşların ticaret yapmasını yasaklama yetkisini hükümete veriyor. ABD hükümeti Çinli teknoloji firmalarını yaptırım listesine alırsa Pekin yönetimi yurt dışı yatırım hamlelerini engelleyerek misilleme yapıyor.

Ani kararlar Çin içindeki yabancı iş dünyasında uyum endişesi yarattı. Analistler Çin hükümetinin Batı yaptırımlarına karşı ihracat kontrolü yasal araçlarını hızla geliştirdiğini belirtiyor. Hükümet küresel tedarik zincirlerindeki hakim konumunu yeni yasal adımlarla güçlendiriyor. Pekin yönetimi teknoloji gibi kritik ve hassas ürünlerde yerel öz yeterliliği artırmayı hedefliyor.