AKİB’den Ankara’ya destek çağrısı: Irak pazarında daralma alarmı
Akdeniz İhracatçı Birlikleri, yılın ilk ayında 1,41 milyar dolarlık ihracata imza atarken yaş meyve sebzede yüzde 46, hazır giyimde yüzde 20 artış sağladı. AKİB Koordinatör Başkanı Veysel Memiş, Irak pazarındaki daralmaya dikkat çekerek diplomatik destek çağrısı yaptı, AB’nin MERCOSUR ve Hindistan ile yaptığı STA’ların Türkiye için risk oluşturduğunu vurguladı.
Küresel ticarette jeopolitik risklerin arttığı, korumacılık eğilimlerinin kalıcı hale geldiği ve rekabet koşullarının sertleştiği 2025 yılında 16,8 milyar dolarlık ihracat başarısına imza atan Akdeniz İhracatçı Birlikleri (AKİB), 2026 yılına da 1,41 milyar dolarla başlangıç yaptı.
AKİB Koordinatör Başkanı Veysel Memiş, yılın ilk ayında yaş meyve sebze ve hazır giyim sektörlerinde belirgin bir ivme yakaladıklarını belirterek, Fas, Gürcistan, Hollanda, Polonya ve Rusya pazarlarında yüzde 334’e varan ihracat artışları sağlandığını açıkladı.
“Irak pazarındaki uygulama farklılıkları ihracatı düşürdü”
Irak’ta yaşanan iç siyasi ve idari sorunların Türkiye’nin bu ülkeye ihracatında ocak ayında yüzde 8,4 daralmaya neden olduğunu açıklayan Başkan Veysel Memiş, “AKİB geneli olarak Irak’a ihracatımız bu dönemde yüzde 5 daralırken hububat, bakliyat sektöründeki daralma ise yüzde 63’ü buldu.
Bu düşüşün devam etmesinden endişeliyiz.” dedi. Irak merkezi yönetimi ile Kuzey Irak Bölgesel Yönetimi (IKBY) arasındaki uygulama farklılıklarının, ticareti doğrudan olumsuz etkilediğine dikkat çeken Veysel Memiş, “Sorunun çözümü yalnızca ihracatçıların çabasıyla mümkün görünmemektedir. Devletler arası düzeyde güçlü bir diplomatik müdahaleye ihtiyaç var. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde, Irak ile yürütülen üst düzey temaslarda bu konunun öncelikli gündem maddesi haline gelmesini bekliyoruz.” diye konuştu.
“STA’lar ciddi riskler barındırıyor”
Bölgesel ihracatta ocak ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 6’lık sınırlı bir gerileme yaşandığını ifade eden Başkan Veysel Memiş, “İhracatçılarımız artan işçilik, enerji, hammadde ve işletme maliyetleriyle mücadele ederken, küresel pazarlarda da koşullar ağırlaşıyor. Jeopolitik belirsizlikler, ticarette korumacı duvarlar ve zorlaşan pazara giriş şartları rekabet gücümüzü baskılıyor.” değerlendirmesinde bulundu.
Özellikle Türkiye’nin en büyük ihracat pazarı olan Avrupa Birliği’nin yeni ticaret anlaşmalarına işaret eden Başkan Memiş, AB’nin MERCOSUR (Güney Amerika Ortak Pazarı) ülkeleri ve Hindistan ile imzaladığı serbest ticaret anlaşmalarının, orta ve uzun vadede Türkiye açısından ciddi riskler barındırdığını ifade etti.
Bu anlaşmaların yalnızca AB pazarında pay kaybına yol açmayacağını, aynı zamanda Hindistan ve Güney Amerika menşeli ürünlerin AB üzerinden Türkiye’ye gümrüksüz girişinin önünü açacağını da belirten Memiş, “Hazır giyimden otomotive, mücevherden makineye kadar birçok stratejik sektörümüz bu süreçten olumsuz etkilenebilir. Dolayısıyla Türkiye’nin de ticari diplomasi hamlelerini hızlandırması gerekiyor. Gümrük Birliği’nin güncellenmesi başta olmak üzere, benzer nitelikte iş birliklerinin hayata geçirilmesini bekliyoruz.” dedi.
“100 milyar TL’lik finansman paketi sanayi için kritik destek”
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından imalat sanayisine yönelik açıklanan 100 milyar liralık uygun koşullu finansman paketini değerlendiren AKİB Koordinatör Başkanı Veysel Memiş, uzun vadeli ve KGF destekli yapının üretim ve istihdam açısından önemli olduğunu söyledi. Memiş, finansmana erişimin güçlenmesinin firmaların rekabet gücünü koruyacağını ve ihracat odaklı dönüşüme katkı sağlayacağını belirtti.
“Fas pazarı ocak ayının yıldızı oldu”
Ocakta Irak 118,7 milyon dolarla ilk sırada yer aldı. Rusya 94,4 milyon dolarla ikinci, ABD 88,4 milyon dolarla üçüncü oldu. AB ülkeleri üst sıralardaki yerini korurken, Fas’a ihracat yüzde 334 artışla 69,2 milyon dolara çıktı. Polonya ve Gürcistan’da da güçlü artış kaydedildi.