Sisteme girilmeyen rapor geçersiz sayılacak

Oto ekspertiz sektörün­de yeni düzenleme için harekete geçildi. Ti­caret Bakanlığı, motorlu kara taşıtı ekspertiz hizmetlerine yönelik kapsamlı bir düzenle­me için düğmeye bastı. Görü­şe açılan yeni yönetmelik tas­lağı, sektörde bugüne kadar sü­regelen dağınık yapıyı ortadan kaldırmayı ve standart bir sis­tem kurmayı hedefliyor.

Tasla­ğa göre, oto ekspertiz hizmeti sunan işletmeler için yetki bel­gesi zorunlu hale getiriliyor. Bu belgeye sahip olmayan işlet­melerin ekspertiz hizmeti ver­mesi ya da rapor düzenlemesi tamamen yasaklanacak. Üste­lik her şube için ayrı yetki bel­gesi alınması gerekecek ve bu belgeler devredilemeyecek.

Tüm raporlar tek sistem üzerinde toplanacak

Düzenlemenin en dikkat çe­ken başlığı ise Taşıt Ekspertiz Bilgi Sistemi oluyor. Yeni dö­nemde tüm ekspertiz raporları bu merkezi sistem üzerinden hazırlanacak, kaydedilecek ve doğrulanabilecek. Sistem dı­şında hazırlanan raporlar ise doğrudan geçersiz sayılacak. Böylece her rapor, tekil numa­raya sahip olacak, QR kod ile doğrulanabilecek, sonradan değiştirilemeyecek.

Bu adım­la birlikte, özellikle ikinci el araç satışlarında yaşanan gü­ven sorunlarını büyük ölçüde ortadan kaldırması hedefleni­yor. Yeni düzenlemeyle birlikte ekspertiz firmalarının rolü de net çizgilerle belirleniyor. İş­letmeler artık raporlarında yal­nızca teknik veriye yer verebi­lecek. Alıcı ya da satıcının ka­rarını etkileyebilecek yorum, tavsiye veya yönlendirmeler ise yasaklanıyor. Bu değişiklik­le birlikte ekspertiz hizmetinin tamamen tarafsız bir teknik denetim haline gelecek.

Hatalı rapor ağır bedel ödeyecek

Taslakta en dikkat çeken maddelerden biri de işletme­lere yüklenen sorumluluklar. Buna göre ekspertiz firmaları, hazırladıkları raporlardaki ha­ta ya da eksiklikler nedeniyle oluşan değer kaybı veya onarım maliyetlerinden sorumlu tutu­lacak.

Bu zararların öncelikle mesleki sorumluluk sigortası kapsamında karşılanması ön­görülürken, sektör oyuncula­rı için ciddi bir finansal risk de ortaya çıkıyor. Yeni düzenleme ile birlikte, TSE hizmet yeterli­lik belgesi zorunlu olacak, per­sonelin mesleki yeterlilik bel­gesi bulunacak, fiyatlar açık şekilde ilan edilecek, raporlar en az 5 yıl saklanacak. Bakan­lık sektörü doğrudan denetle­yecek.

Taslak yönetmeliğin 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlü­ğe girmesi planlanıyor. Hâli­hazırda faaliyet gösteren işlet­melerin ise 1 Haziran 2027’ye kadar yetki belgesi alması zo­runlu olacak. Yeni düzenleme, oto ekspertiz sektöründe köklü bir dönüşümün olarak ortaya çıkacak. Serbest ve büyük ölçü­de denetimsiz yapı yerini; diji­tal, kayıtlı ve sıkı kontrol edilen bir sisteme bırakacak. Bakan­lık tarafından, tüketici açısın­dan daha güvenli bir ikinci el araç piyasası hedefleniyor.

“İkinci el araç ticaretinde güven artacak”

Taslak hakkında DÜNYA’ya açıklamalarda bulunan Otomate Kurucusu Murat Yağcı, Ticaret Bakanlığı’nın araç ekspertiz hizmetlerini baştan sona dijitalleştiren yeni düzenlemesini sektör adına son derece değerli bulduklarını söyledi. Yağcı, “Yetki belgesi zorunluluğu, TSE standartlarının devreye alınması, mesleki sorumluluk sigortası ve en önemlisi Taşıt Ekspertiz Bilgi Sistemi ile tüm raporların dijital olarak kayıt altına alınması, hem tüketiciyi koruyan hem de sektörün kurumsallaşmasını hızlandıran kritik adımlardır.

Dijital takip sistemi ve karekod doğrulama uygulamaları, sahte raporların önüne geçerek güveni artıracak; işletmelerin sorumluluklarının netleşmesi ise hizmet kalitesini yukarı taşıyacaktır. Bu düzenleme, sadece bir mevzuat değişikliği değil; ikinci el araç ekosisteminin dijital dönüşümünde yeni bir eşiktir” dedi.

“Kalite yükselecek haksız rekabet azalacak”

RS Oto Ekspertiz Genel Müdürü Erkan Çalışkan, ikinci el otomobil pazarında güvenin, artık fiyat kadar belirleyici bir unsur haline geldiğini söyledi. Çalışkan, “Yeni yönetmelik, oto ekspertiz hizmetlerinde kalite standardının yükselmesi, tüketicinin daha doğru bilgilendirilmesi ve sektörde haksız rekabetin azaltılması açısından son derece kıymetli.

Ekspertiz raporunun yalnızca teknik bir belge değil, alım-satım sürecinde taraflar arasındaki güvenin teminatı olduğunu düşünüyoruz. Bu nedenle ölçüm cihazlarından personel yetkinliğine, raporlama dilinden hizmet süreçlerine kadar her alanda daha şeffaf ve denetlenebilir bir yapının oluşmasını destekliyoruz. Sektörün kurumsallaşması, hem tüketiciyi hem de işini doğru yapan işletmeleri koruyacaktır. Özellikle merdiven altı uygula-maların önüne geçilmesi, ikinci el araç ticaretinin sağlıklı büyümesi için kritik önemde” diye konuştu.