Körfez'in onarım maliyeti 25 milyar dolar, tam kapasiteye dönüş 5 yıl

ABD ve İsrail'in İran'a saldırısı ile başlayan savaş, İran'ın karşılıklı misillemeleri ile Körfez'e kadar uzanırken taraflar en kritik enerji tesislerini hedef aldı. Norveç merkezli bağımsız enerji araştırma kuruluşu Rystad Energy'nin raporuna göre de savaş en çok doğal gaz tesislerini, petrol rafinerilerini, yakıt terminallerini ve kritik GTL (gazdan sıvıya) tesislerini etkiledi.

Yeniden onarımın bedeli 25 milyar dolar

Etkilenen tesislerin ve enerji altyapısının onarımının ise ilk değerlendirmeye göre en az 25 milyar dolara ulaşabileceği tahmin ediliyor. Tesislerin onarım maliyetinin yanı sıra, üretim kesintinlerinden doğan zararın da milyar dolarları bulacağı öngörülüyor.

Katar'daki Ras Laffan Endüstri Şehri'nin bölgedeki en kritik hasar örneklerinden biri olarak öne çıktığı, LNG üretim ünitelerinin zarar görmesi nedeniyle tesis kapasitesinin yüzde 17 azaldığı ve bu durumun yıllık yaklaşık 12,8 milyon ton üretim kaybına karşılık geldiği ifade edildi.

Tam kapasitesiye dönüş 5 yılı bulacak

Tesisin tam kapasitesine dönmesinin 5 yılı bulabileceği aktarılan açıklamada, bunun nedeninin LNG ana soğutma kompresörlerini çalıştıran büyük gaz türbinlerinin dünya genelinde yalnızca 3 üretici tarafından sağlanması ve 2026’da bu üreticilerin veri merkezi elektrifikasyonu ve kömür santrali kapatmaları talebi nedeniyle 2 ila 4 yıllık üretim gecikmeleriyle karşı karşıya olmaları olduğu kaydedildi.

Açıklamada, Bahreyn’de BAPCO Sitra Rafinerisi'nin 2 kez saldırıya uğradığı, 2 ham petrol damıtma ünitesi ve bir tank sahasının da zarar gördüğü anımsatıldı. Bu nedenle grup operasyonlarında mücbir sebep ilan edildiği belirtilen açıklamada, rafineride yeni devreye alınan bir ham petrol damıtma ünitesi bloğunun tahrip edilmesinin tesisin işleme kapasitesini düşürdüğü ve yatırımlardan beklenen geliri geciktirdiği bildirildi.

Körfez sermayeyi yeniden toparlanmaya akıtacak

Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Irak ve Suudi Arabistan’da orta ve hafif düzeyde kesintiler yaşandığı aktarılan açıklamada, bölgede toparlanma hızının onarım kapasitesi ve sermaye dağıtımının zamanlamasına bağlı olacağı vurgulandı.

Açıklamada görüşlerine yer verilen Rystad Energy Tedarik Zinciri Araştırmaları Başkanı Audun Martinsen, Körfez bölgesinin toparlanmasının finansal sermayeden ziyade yapısal kısıtlarla belirleneceğini belirterek, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Bazı varlıklar aylar içinde eski haline getirilebilirken, diğerleri yıllarca çevrim dışı kalabilir. Hürmüz Boğazı'nın durumu bir yana, her gün hasarlı veya kapalı altyapı, savaş öncesi üretim kapasitesini daha da erişilemez hale getiriyor. İran'ın Güney Pars açık deniz sahası ve Katar'ın Ras Laffan tesisi özellikle endişe verici örnekler olarak öne çıkıyor. Kritik ekipman için uzun tedarik süreleri ve hasarın ölçeği, Ras Laffan’da toparlanmayı yavaşlatabilir. İran’ın batı tedarik zincirlerinden hukuken dışlanması, Çinli ve yerel yüklenicilere bağımlı olmasına yol açacak. Bu teknik olarak mümkün bir yaklaşım ancak daha yavaş ve maliyetli olabilir. Planlanan genişleme yerine acil onarımlar öncelik almak zorunda."

Körfez sermayesi yeni yön arıyorEkonomi