TUSİD Başkanı Bekir Topuz: Türkiye’de kurulacak ‘tatil hattı’ yüzde 20’lik büyüme getirecek

Nurdoğan A. ERGÜN/ANTALYA
nurdogan.arslan@dunya.com

İmalat sanayindeki daralma­ya karşılık Türkiye hizmet sektöründeki büyüme, en­düstriyel mutfak ve çamaşırha­ne ekipmanları sektöründe yüz­leri güldürüyor. Öyle ki sektör, bu yıl talebi karşılamak için kapasi­te yatırımlarına gitmeye hazırla­nıyor. Özellikle yeni otel ve tatil köyü yatırımlarındaki hareketli­lik, yüzde 80 otellere çalışan sek­tör için iç pazarda işlerin ‘olduk­ça’ iyi gideceği anlamına geli­yor. İhracat ve iç pazarla birlikte toplam 11 milyar dolarlık hacme ulaşan sektörün, 2026’da sadece iç pazarda en az yüzde 20 büyü­mesi bekleniyor.

Son dönemde hizmet sektö­ründe yaşanan hızlı büyümenin, endüstriyel mutfak sektörüne doğrudan katkı sağladığını belir­ten Endüstriyel Mutfak, Çama­şırhane, Servis ve İkram Ekip­manları Sanayicileri ve İş İnsan­ları Derneği (TUSİD) Başkanı Bekir Topuz, özellikle otel, tatil köyü ve restoran yatırımlarının iç pazarı ciddi anlamda canlan­dırdığını söyledi. Geçen yıl en­düstriyel mutfak tarafında iç pa­zarın yüzde 15-20 büyüdüğünü açıklayan Topuz, “Bu yıl Türkiye genelinde 80-90’a yakın yeni 5 yıldızlı otelin açılması öngörü­lüyor. Sadece Silifke’den İzmir’e kadar uzanan hatta 35 yeni tatil köyü projesi var. Buna bir de re­novasyon yatırımlarını eklediği­nizde, sektör için çok ciddi bir iş hacmi ortaya çıkıyor” dedi.

Bir otelin mutfak ve ekipman yatırımlarının set üstü ürünler­le birlikte en az 5 milyon euroya ulaştığını aktaran Topuz, “Sade­ce 35 tatil köyü, sektörümüz için 175 milyon euroyu aşan bir po­tansiyel demek. Bu büyüme de doğal olarak kapasite artışı ihti­yacını beraberinde getiriyor” di­yerek, her bir tesis için 20-25 mil­yon dolarlık ek yatırım öngördü.

ABD’de pazarında meyveler bu yıl toplanacak

Türkiye endüstriyel mutfak sektörünün bugün dünyada 8’inci sırada yer aldığını dile getiren To­puz, “Yaklaşık 5,5 milyar dolarlık ihracat hacmimizle dünya paza­rından yüzde 2 pay alıyoruz. Bu, Türkiye sanayisi açısından son derece önemli bir büyüklük. Kü­resel dalgalanmalara rağmen sek­törümüz hem üretim hem ihracat tarafında ayakta kalmayı başardı” dedi. İç pazarın yanında ihracat hamlelerinin de 2026’da devam edeceğini belirten Topuz, özel­likle ABD pazarının sektör açı­sından stratejik öneme sahip ol­duğunu vurguladı. Bekir Topuz, son dört yıldır bu pazara sistemli biçimde yatırım yaptıklarını di­le getirerek, “ABD’ye ihracatta ar­tık meyveleri toplamaya başladık. ABD’ye ihracatımız 2024’te yüz­de 25, geçtiğimiz yıl da yüzde 15 arttı. Bu yıl ise artışın yüzde 25’le­re ulaşmasını bekliyoruz. Kana­da ve ABD hattında geri dönüşler net şekilde başladı. Bu ivme böy­le devam ederse, önümüzdeki 2-3 yıl içinde ABD pazarında ihraca­tımızın iki katına çıkması sürpriz olmaz” ifadelerini kullandı.

İtalya’nın pizza fırınları Türkiye’den

Endüstriyel mutfakta dünya­da marka bilinirliği olarak İtal­ya’nın ilk sırada yer aldığını, Al­manya’dan sonra da Türk ürün­lerinin üçüncü sırada olduğunu kaydeden Topuz, “İtalya’nın 140 yıllık, bizim ise 40 yıllık geçmişi­miz olmasına karşın onları tama­men geçtik ve iş artık terse dön­dü. Hem daha kaliteliyiz hem fi­yat olarak daha uygunuz hem de üretim hacmimiz çok daha büyük. İtalya’ya pizza fırınından buzdo­laplarına kadar her ürünü satıyo­ruz” diye konuştu. Hemen hemen her sektörde olduğu gibi endüstri­yel mutfakta da Avrupa’nın halen en güçlü pazarları olduğunu belir­ten Topuz, ihracatın yüzde 50’den fazlasının İngiltere ve AB ülkele­rine yapıldığını açıkladı. Afrika pazarında ise yüksek gümrük ver­gilerinin rekabeti zorlaştırdığını ifade eden Topuz, Suudi Arabis­tan gibi pazarlarda da dönemsel düşüşler yaşandığını aktardı. Bu yıl gündemlerine Uzakdoğu paza­rını da aldıklarını kaydeden To­puz, “Önümüzdeki dönemde he­def pazarlarımızdan biri Uzakdo­ğu olacak. Endonezya, Tayland, Tayvan, Singapur ve Hong Kong sektörümüz için ciddi fırsatlar barındırıyor” dedi.

Çin’in rakip olamadığı tek sektör

Türkiye’nin endüstriyel mutfak sektöründeki en büyük avanta­jının çeşitlilik ve entegre üretim kabiliyeti olduğunu vurgulayan Topuz, bu nedenle de endüstri­yel mutfağı Çin’in rakip olamadı­ğı nadir sektörlerden biri olarak gösterdi. “Bir otel mutfağında yer alan yaklaşık 2 bin kalem ürünün tamamını Türkiye’de üretebili­yoruz. Dünyada bunu yapabilen çok az ülke var” diyen Topuz, şöy­le devam etti: “Örneğin Dubai’den birisi Türkiye’ye geldiğinde, so­ğuk odasından market buzdola­bına, fırınından tezgahına kadar bir işletmenin ihtiyacı olan her şeyi bulabiliyor. Bu çeşitlilik bi­zim Çin’e karşı da en büyük avan­tajımız. Çin bireysel olarak ürün konusunda iyi iken biz proje ha­zırlama ve tüm ürünlerin temini noktasında dünyanın en iyilerin­den biriyiz.” Topuz, bu nedenle iç pazarda Çin ürünleri olmadığını da söyledi.

“Mutfak, gelecek 3 yılın en şanslı sektörü olacak”

TİM Başkan Vekili ve İstanbul Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçıları Birliği (İDDMİB) Başkanı Çetin Tecdelioğlu, “Turizmden yeme-içmeye, sağlık hizmetlerinden seyahat ve ikram sektörüne kadar uzanan geniş hizmet ekosistemi büyüdükçe, mutfak ekipmanlarına olan talep de doğal olarak artıyor. Türkiye bugün sadece mal ihracatıyla değil, hizmet ihracatında da 150 milyar dolara yaklaşan bir hacimle ilerliyor. Bu tablo, önümüzdeki üç yıllık dönemde endüstriyel mutfak sektörünü en şanslı sektörlerden biri konumuna taşıyor. Türkiye’ye gelen her turist, açılan her yeni otel, restoran ve sağlık yatırımı, mutfak ekipmanları için doğrudan bir talep anlamına geliyor. Bu nedenle hizmet sektöründeki büyümeyi, ihracatçılarımız için stratejik bir kaldıraç olarak görüyoruz” dedi.

Bekir Topuz, yeniden TUSİD başkanı

Endüstriyel Mutfak, Çamaşırhane, Servis ve İkram Ekipmanları Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği (TUSİD) tarafından bu yıl üçüncü kez Antalya’da düzenlenen Büyük Sektör Buluşması, seçimli genel kurula da ev sahipliği yaptı. Yeniden başkanlığa seçilen Bekir Topuz, aynı yönetim kurulu ile devam edeceklerini açıkladı. Yaklaşık 290 firmanın katılımıyla düzenlenen buluşmanın, sektörün neredeyse tamamını bir araya getirdiğini söyleyen Bekir Topuz, “Üyelerimizin yüzde 85’inden fazlası bu organizasyonda yer aldı. Bu tablo, sektörün birlik ve ortak hareket etme gücünü açık şekilde gösteriyor” dedi.

“Vergilerin en az yüzde 10 etkisi var”

Endüstriyel mutfak ve çamaşırhane sektörünü 2025 yılında en çok zorlayan konuların başında paslanmaz çelik ithalatındaki gümrük vergileri oldu. Paslanmaz çeliği ana hammadde olarak kullanan sektörde vergi yükünün rekabeti zorladığını dile getiren Bekir Topuz, “Son iki yılda vergi oranları yüzde 8’den yüzde 16’ya çıktı. Rakiplerimize karşı biz ticarete eksi yüzde 16 ile başlıyoruz. Anti-damping uygulamaları ve ilave gümrük vergileri rekabet gücümüzü zorluyor. Bu yükler hafifletilse, sektör olarak ihracatta en az yüzde 10’luk bir ek artış sağlayabiliriz” ifadelerini kullandı.