Lübnan ABD tarafından sunulan ateşkes teklifini kabul ettiğini açıkladı

Lübnan hükümeti, Hizbullah örgütünün İsrail ile yürütülen çatışmaları tamamen sonlandırmak amacıyla ABD yönetimi tarafından sunulan yeni bir ateşkes teklifini resmen onayladığını duyurdu. Lübnan cumhurbaşkanlığı tarafından paylaşılan ve Washington büyükelçiliğinden gelen resmi diplomatik bildiriye göre, uzlaşılan ateşkes planı İsrail ordusunun Beyrut'un güney banliyölerine yönelik hava saldırılarını tamamen durdurmasını şart koşuyor.

Verilen taahhüt karşılığında Hizbullah unsurları da İsrail topraklarına yönelik füze ve insansız hava aracı saldırılarına kalıcı olarak son vermeyi kabul ediyor. İsrail hükümeti, pazartesi günü Lübnan başkentinin güney bölgelerini yeniden vuracağını belirterek askeri baskıyı artırmıştı.

İsrail ordusunun Lübnan genelinde genişleyen askeri operasyonları, yoğun bombardımanlar ve son yirmi yılın en derin kara istilası girişimi, Orta Doğu genelindeki geniş çaplı savaş riskini tırmandırıyor. Süreç, ABD ile İran arasında bölgede kırılgan bir dengede duran genel ateşkes çabalarını da doğrudan baltalama tehdidi barındırıyor. Hizbullah, ABD ve İsrail güçlerinin İran dini liderine yönelik gerçekleştirdiği suikasta misilleme olarak 2 Mart tarihinde İsrail kuzeyine roketler fırlatarak Lübnan'ı askeri denklemin içerisine çekmişti. ABD Başkanı Donald Trump ise yaptığı son açıklamada tarafları askeri gerilimi düşürme konusunda ikna ettiğini bildirdi.

Ateşkes görüşmeleri Washington gözetiminde yeni tura giriyor

Trump, sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada, İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ile son derece verimli bir telefon görüşmesi gerçekleştirdiğini kaydetti. Beyrut'a hiçbir Amerikan askeri birliğinin gönderilmeyeceğini, yolda olan askeri unsurların ise geri çevrildiğini belirten Trump, üst düzey temsilciler aracılığıyla Hizbullah yetkilileriyle de çok olumlu bir ateşkes teması kurduklarını ifade etti. Örgütün tüm çatışmaları durdurmayı kabul ettiğini bildiren Trump, tarafların karşılıklı olarak birbirlerine saldırmayacağını duyurdu. Başbakan Netanyahu ise Hizbullah'ın İsrail kentlerine yönelik saldırılarını kesmemesi durumunda Beyrut'taki askeri hedefleri vurmaya devam edeceklerini yineledi.

Resmi sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda tarafların çatışmaları tamamen durdurmasını ümit ettiğini vurgulayan Trump, bölgedeki ateşkes baskısını sürdürdü. Diplomatik hareketlilik, salı ve çarşamba günleri ABD ev sahipliğinde gerçekleştirilecek olan İsrail ve Lübnan arasındaki doğrudan müzakerelerin dördüncü turunun hemen öncesinde ivme kazandı. İki ülkenin askeri delegasyonları, geçen hafta sınır güvenliği odaklı teknik müzakereler yürütmüştü. Hizbullah Milletvekili Hasan Fadlallah, Al-Manar televizyon kanalı aracılığıyla yaptığı açıklamada, örgütün pozisyonunun net olduğunu ve tüm Lübnan topraklarında kapsamlı bir ateşkes uygulanmasını şart koştuklarını belirtti.

Ateşkes beklentisine rağmen hava saldırıları sivil altyapıyı hedef alıyor

Siyasi alandaki resmi ateşkes açıklamalarına rağmen, Hizbullah unsurları diplomatik duyurunun ardından da güney Lübnan'daki İsrail askeri mevzilerine yönelik çok sayıda roket saldırısı düzenlediğini iddia etti. Tahran yönetimi de Lübnan genelinde kalıcı bir ateşkes sağlanmasının Washington ile yürütülecek herhangi bir bölgesel anlaşma için temel ön koşul olduğunu duyurdu. İran Devrim Muhafızları ise İsrail ordusunun Lübnan'daki geniş çaplı ilerleyişine karşı yeni askeri cepheler açma tehdidinde bulundu. Lübnan resmi haber ajansı NNA, İsrail savaş uçaklarının ülkenin güneyindeki onlarca stratejik noktaya yoğun bombardıman gerçekleştirdiğini aktardı.

Güneydeki Sur kentinde düzenlenen hava saldırılarında, Jabal Amel Hastanesinin otoparkı doğrudan hedef alınarak ağır hasara uğratıldı ve bölgede yangın çıktı. Lübnan Sağlık Bakanlığı, patlamanın etkisiyle hastane odalarında tavanların çöktüğünü, camların tamamen kırıldığını ve zeminlerin harabeye döndüğünü gösteren video kayıtları paylaştı. Sınır hattına yakın konumdaki Qlayaa köyünün rahibi Antonios Farah, Beyrut'taki üniversite sınavlarından dönen iki öğrenci ile babalarının bulundukları aracın hava saldırısıyla vurulması sonucu hayatını kaybettiğini doğruladı.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi acil koduyla toplanıyor

Lübnan Sağlık Bakanlığı, askeri operasyonların başladığı 2 Mart tarihinden bu yana düzenlenen İsrail saldırılarında hayatını kaybedenlerin toplam sayısının 3 bin 433'e ulaştığını açıkladı. İsrail ordusu ise güney Lübnan sahasında iki askerin daha öldüğünü ve mart başından bu yana toplam askeri kayıp sayısının 27'ye yükseldiğini duyurdu. Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreter Sözcüsü Stephane Dujarric, tüm taraflara askeri eylemleri derhal durdurma ve yürürlükteki ateşkes kurallarına uyma çağrısı yaptı. BM Güvenlik Konseyi, Lübnan genelinde tırmanan insani ve askeri krizi çözmek adına kalıcı ateşkes gündemiyle toplandı.

Genel Sekreter Antonio Guterres, konseye sunduğu özel raporda, mevcut barış gücü misyonunun yıl sonundaki görev süresi dolduktan sonra da bölgedeki varlığını sürdürmesinin barışın korunması için zorunlu olduğunu belirtti. Başbakan Netanyahu ve Savunma Bakanı Israel Katz ise Hizbullah'ın ateşkes şartlarını defalarca ihlal ettiğini öne sürerek Beyrut'un güney banliyölerine yönelik yeni hava saldırıları emri verdi. İsrail askeri komutanlığı, nisan ayından bu yana büyük saldırılardan korunan ve Hizbullah'ın güçlü olduğu bu yoğun nüfuslu güney bölgelerindeki sivil halkın acilen tahliye edilmesini istedi.

Beyrut banliyölerinde kitlesel göç dalgası başladı

Savunma Bakanı Katz, Hizbullah saldırılarının durmaması halinde Beyrut'taki askeri operasyonların süreceğini vurgulayarak güney Lübnan'daki Litani Nehri bölgesinde askeri kontrollü bir tampon bölge oluşturacaklarını ilan etti. Ortaya çıkan sert askeri açıklamaların ardından binlerce Lübnanlı aile, Beyrut'un güney banliyölerini hızla terk ederek daha güvenli bölgelere doğru kaçmaya başladı. Bölge sakinlerinden 24 yaşındaki Hadi, ateşkes döneminde geçici bir istikrar bulmayı umduklarını ancak İsrail'in tahliye tehditlerinin ardından bölgede büyük bir panik dalgası yaşandığını ifade etti.

Taraflar arasında çatışmaları durdurmak amacıyla aslında 17 Nisan tarihinde resmi bir ateşkes yürürlüğe girmişti ancak uzlaşı sahada hiçbir zaman tam anlamıyla uygulanmadı. Hem İsrail ordusu hem de Hizbullah komutanlığı, birbirlerini günlük olarak mevcut ateşkes kurallarını çiğnemekle suçluyor ve düzenledikleri hava ile kara saldırılarını karşı tarafın ihlallerine bağlıyor. Bölgesel ateşkes süreçleri, diplomatik çözüm arayışlarının önündeki askeri engellerin ne kadar büyük olduğunu net şekilde gösteriyor.