Doların rakibi olarak görülüyordu: Suudi Arabistan projeden ayrıldı
Suudi Arabistan, merkez bankalarının dijital para birimleriyle doğrudan sınır ötesi işlem yapmasını sağlayan mBridge platformundan ayrıldı. Dolara ve SWIFT'e bağımlılığı azaltma potansiyeli nedeniyle ABD'de tartışmalara yol açan projeden çekilme kararının geçen yıl alındığı ancak bugüne kadar kamuoyuna açıklanmadığı ortaya çıktı.
Suudi Arabistan, Çin öncülüğünde geliştirilen sınır ötesi dijital para platformu mBridge'den çekildi.
Financial Times'ın haberine göre Suudi Arabistan Merkez Bankası (SAMA), projedeki çalışmasını 13 Mayıs 2025'te tamamladı ve artık platformun katılımcı üyeleri arasında yer almıyor. Kararın daha önce kamuoyuna açıklanmadığı belirtildi. SAMA, FT'ye yaptığı açıklamada, mBridge'e ilişkin kavram kanıtlama çalışmasının planlandığı şekilde tamamlandığını bildirdi.
Dolara alternatif ödeme sistemi
Blokzincir teknolojisine dayanan mBridge, merkez bankalarının kendi dijital para birimleri üzerinden doğrudan sınır ötesi işlem yapabilmesini amaçlıyor. Sistem, döviz işlemlerinin süresini ve maliyetini azaltırken doların aracı para birimi olarak kullanımını ve SWIFT gibi geleneksel ödeme sistemlerine bağımlılığı azaltma potansiyeli taşıyor.
Bu özelliği nedeniyle proje ABD'de de yakından takip ediliyor. Washington'da özellikle sistemin dolar ağırlıklı ödeme altyapısını ve ABD yaptırımlarının uygulanmasını etkileyebileceğine ilişkin endişeler dile getiriliyor.
ABD baskısı mı?
Suudi Arabistan'ın projeden ABD'nin baskısıyla ayrılıp ayrılmadığı ise net değil. Konuya yakın bir kaynak FT'ye, Riyad'ın projedeki rolünün başından itibaren sınırlı olduğunu belirterek karardan daha geniş bir sonuç çıkarmanın yanlış olacağını söyledi.
Suudi Arabistan'ın geleneksel müttefiki ABD'nin projeye yönelik kaygıları nedeniyle çekildiğine ilişkin doğrulanmış bir açıklama bulunmuyor.
Önce gözlemci, ardından aktif katılımcı olmuştu
SAMA, 2023'te Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) çatısı altında yürütülen mBridge projesine gözlemci olarak katıldı. 2024'te ise Çin, Hong Kong, Tayland ve Birleşik Arap Emirlikleri ile birlikte platformun aktif katılımcıları arasına girdi.
BIS de Ekim 2024'te projeden ayrılmıştı. Dönemin BIS Genel Müdürü Agustín Carstens, kararın siyasi nedenlerden kaynaklanmadığını ve projenin merkez bankalarının yönetimine bırakıldığını açıklamıştı. FT ise Washington'ın BIS'e çekilmesi yönünde baskı yaptığını daha önce bildirmişti.
Ticari kullanıma açılması planlanan mBridge'de Çin, Hong Kong, Tayland ve BAE'nin yanı sıra bu yıl platforma katılan Makao da yer alıyor.
