ELDER Genel Sekreteri Erdoğan: Yatırım bir tercih değil, yükümlülük
ELDER Genel Sekreteri Fakir Hüseyin Erdoğan, “Dağıtım şirketlerinin yatırım yapmama gibi bir seçeneğinin bulunmadığını” belirterek, şebeke yatırımlarının zorunlu olduğunu vurguladı. GDZ Elektrik Genel Müdürü Ahmet Bayramoğlu ise enerji depolamanın elektrik sisteminin geleceğinde temel belirleyici olacağını vurguladı.
Elektrik dağıtım şebekelerinde yatırım ihtiyacı, enerji dönüşümü süreciyle birlikte artıyor. Elektrik Dağıtım Hizmetleri Derneği (ELDER) Genel Sekreteri Fakir Hüseyin Erdoğan, dağıtım faaliyetlerinin kamu hizmeti niteliğinde olduğunu belirterek, “Dağıtım şirketlerinin yatırım yapmama gibi bir seçeneğinin bulunmadığını” söyledi.
GDZ Elektrik Dağıtım A.Ş.’ye düzenlenen saha ziyareti kapsamında konuşan Erdoğan, “Şebekenin hem büyüdüğünü hem de mevcut ekipmanların yenilenmesi gerektiğini” ifade etti. Erdoğan, “dağıtık üretim, elektrifikasyon ve iklim değişikliğine bağlı talep değişimlerinin yatırım ihtiyacını artırdığını” kaydetti. Yatırım bütçelerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Erdoğan, “yatırım bütçelerinin büyük bölümünün şebekenin genişletilmesi, yenilenmesi ve güçlendirilmesi için kullanılıyor” dedi. Erdoğan, dijitalleşme, şebeke işletim sistemleri, kamulaştırma ve bakım faaliyetlerinin de bu sürecin parçası olduğunu ifade etti.
“Beş yıllık dönem için bütçeler belirleniyor”
Elektrik tarifelerine ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Erdoğan, “Beş yıllık dönem için dağıtım şirketlerinin yatırım, planlı bakım ve işletme bütçeleri belirleniyor. Bunların toplamı gelir ihtiyacını oluşturuyor” dedi.
Erdoğan, “Bu gelirin hangi abone grubundan, ne düzeyde tarife ile karşılanacağına Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) karar veriyor. Dolayısıyla sektörün ‘tarife şu kadar olmalı’ şeklinde rakamsal bir beklentisi veya özel bir talebi bulunmuyor” ifadelerini kullandı.
“Yatırımlar kur riski ve enflasyona rağmen sürüyor”
Dağıtım şirketlerinin maliyet koşullarına rağmen yatırımlarını sürdürdüğünü vurgulayan Erdoğan, “Dağıtım şirketlerinin kur riski ve enflasyon gibi maliyet unsurlarına rağmen yatırımlarını sürdürdüğünü” belirtti. Kayıp-kaçakla mücadelede de sistemin yükümlülük getirdiğini ifade eden Erdoğan, “kayıp-kaçakla mücadelede de tarife sisteminin şirketlere sürekli iyileştirme yükümlülüğü getiriyor” değerlendirmesinde bulundu.
“Bakım planlamaları yılın başından itibaren yapılıyor”
Ormanlık alanlardan geçen hatlara ilişkin çalışmalar hakkında da bilgi veren Erdoğan, “EPDK mevzuatının bu alandaki bakım çalışmalarının her yıl yapılmasını öngördüğünü” ifade etti. Erdoğan, “Bu yıldan itibaren orman yangınlarına yönelik bakım planlamalarının yılın başından itibaren yapılıyor ve hizmet alım süreçlerinin önceki yıllara göre daha erken başlatıldı” ifadelerini kullandı.
Bayramoğlu: Depolama elektrik sisteminde devrim yaratacak
GDZ Elektrik Genel Müdürü Ahmet Bayramoğlu ise elektrik depolama teknolojilerinin, özellikle yenilenebilir enerji kaynaklarının sisteme entegrasyonunda kritik rol oynayacağını söyledi. Bayramoğlu, elektrikte dengeleme konusunun sistemin temel problemi olduğunu belirterek, “Depolama elektriğin, elektrik mühendisliğinin temel problemi olan dengeleme açısından çok kıymetli. Özellikle yenilenebilir enerji kaynaklarının sisteme entegrasyonunu sağlamak istiyorsak, temel baz santrallerimizi de ayakta tutmalıyız” dedi.
Güneş ve rüzgar gibi kaynakların üretim sürekliliği sağlamadığını hatırlatan Bayramoğlu, “Herhangi bir anda rüzgarımız olmadığında ya da güneşimiz olmadığında kullanıcıya ‘şimdilik enerji kullanma’ diyemiyoruz. O temel enerji kaynaklarını yaşatıp üstüne yenilenebilir kaynakları koymak lazım” ifadelerini kullandı.
“Gelecek depolama teknolojilerine bağlı”
Depolama sistemlerinin güneş ve rüzgar üretimindeki dalgalanmaları dengeleyebileceğini belirten Bayramoğlu, bu teknolojilerin uzun vadede elektrik sisteminin yapısını değiştireceğini söyledi. Bayramoğlu, “Güneşin çok olduğu zamanlarda ürettiğimiz enerjiyi, onun olmadığı dönemlerde kullanabilmek depolamayı anlamlı ve değerli hale getiriyor. Ama depolamanın da bir maliyeti var. Bu dengeyi yakalayabilmek önemli” dedi.
Elektrik sisteminin geleceğinde depolamanın belirleyici olacağını vurgulayan Bayramoğlu, “Geleceğin depolama teknolojilerine çokça bağlı olduğumuz bir dünyanın geldiğini görmek lazım. Elektrik dünyasındaki değişim, depolamayla bir devrim yaşayacaktır” diye konuştu.