İstanbul'da kentsel dönüşüm kararı: Kartal'da 8,59 hektarlık alanı kapsıyor

İstanbul'da kentsel dönüşüm çalışmalarına ilişkin yeni bir Cumhurbaşkanı kararı alındı. Kartal ilçesinin Gümüşpınar Mahallesi'nde sınırları belirlenen bazı alanlar, kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanı ilan edildi. Düzenleme 24 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girerken bölgedeki taşınmazların kullanımına ve gelecekteki planlama çalışmalarına ilişkin yeni bir hukuki çerçeve oluşturuldu.

23 Ekim'de alınan 11924 sayılı karar, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 73'üncü maddesine dayanıyor. Kararın kapsamına Gümüşpınar Mahallesi'nin tamamı değil, ekli kroki ve koordinat listesiyle belirlenen bölümleri giriyor. Bu nedenle mahalledeki bütün konutların aynı dönüşüm sürecine dahil edildiği sonucu çıkarılamıyor.

Dönüşüm alanının büyüklüğü 85 bin 900 metrekare

Kararın ekindeki krokide proje alanı yaklaşık 8,59 hektar olarak gösteriliyor. Bu büyüklük yaklaşık 85 bin 900 metrekareye karşılık geliyor. Ancak alanın yüzölçümü, burada kaç bina veya bağımsız bölüm bulunduğunu tek başına ortaya koymuyor.

Düzenlemede kapsama alınan yerlerin sınırlarının ekli kroki ve koordinat listesi üzerinden belirleneceği belirtiliyor. Dolayısıyla Gümüşpınar Mahallesi'nde evi, arsası veya iş yeri bulunanların kendi taşınmazlarının karar kapsamında olup olmadığını bu bilgiler üzerinden kontrol etmesi gerekiyor.

Hazine arazilerinin satışına sınırlama getirildi

Kararın dikkat çeken hükümlerinden biri de proje alanındaki Hazine taşınmazlarını ilgilendiriyor. Buna göre, kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanında bulunan ve harca esas değer üzerinden belediyeye devredilen Hazine taşınmazları, dönüşüm amacına yönelik imar planı ve uygulaması yapılmadan satılamayacak.

Bu hüküm, proje kapsamındaki bütün özel mülkiyetli taşınmazların satışının yasaklandığı anlamına gelmiyor. Sınırlama, kararda tanımlanan koşulları taşıyan Hazine taşınmazları için geçerli olacak. Düzenleme böylece kamuya ait arazilerin dönüşüm planları tamamlanmadan el değiştirmesini önlemeyi amaçlıyor.

Karar hemen yıkım anlamına gelmiyor

Kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanı ilan edilmesi, belirlenen bölge için planlama ve uygulama süreçlerinin yürütülmesine hukuki dayanak sağlıyor. Ancak bu karar tek başına mevcut binaların yıkımına, hak sahiplerinin tahliyesine veya inşaat çalışmalarının hemen başlamasına yönelik bir takvim belirlemiyor.

Karar metninde yeni konut sayısı, yükseklik sınırları, hak sahiplerine verilecek bağımsız bölümler ve taşınma tarihleri hakkında ayrıntılı bir uygulama programı bulunmuyor. Bu konuların ilerleyen aşamalarda hazırlanacak imar planları ve uygulama kararlarıyla netleşmesi gerekiyor.

Ev ve arsa sahipleri hangi bilgileri kontrol etmeli?

Gümüşpınar Mahallesi'nde taşınmazı bulunanlar açısından öncelikli konu, mülklerinin ilan edilen proje alanının sınırları içinde kalıp kalmadığı. Bunun için kararın ekindeki koordinatlar ile taşınmazın ada ve parsel bilgilerinin karşılaştırılması gerekiyor. Yalnızca mahalle adının kararda geçmesi, o mahalledeki bütün mülklerin kapsama girdiği anlamına gelmiyor.

İlan edilen alanda taşınmazı bulunanların da ileride açıklanacak imar planlarını, mülkiyet düzenlemelerini ve hak sahipliği koşullarını takip etmesi önem taşıyor. Şimdilik karar, bütün maliklerin haklarını veya konutlarının gelecekteki durumunu tek tek belirleyen bir uygulama planı niteliğinde değil.

Uygulamanın ayrıntıları daha sonra netleşecek

Kararın yürütülmesinden Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı sorumlu olacak. Ancak yayımlanan düzenleme, dönüşüm alanındaki çalışmaların ne zaman başlayacağına veya tamamlanacağına ilişkin ayrı bir tarih içermiyor. Bu nedenle uygulamanın takvimi konusunda henüz kesin bir öngörüde bulunulamıyor.

Kartal'daki yeni kararın bundan sonraki aşamasında imar planları, mülkiyet yapısı ve uygulamadan sorumlu idarelerin atacağı adımlar belirleyici olacak. Özellikle Hazine taşınmazlarının satışına getirilen koşul, planlama sürecinin tamamlanmasının önemini artırıyor.