Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan yapay zeka mesajı: Lider ülke olacağız

Türkiye Yapay Zeka Zirvesi'nde konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye'nin yapay zeka teknolojilerindeki hedeflerine ilişkin önemli açıklamalarda bulundu.

Türkiye'yi yapay zeka alanında dünyanın önde gelen ülkeleri arasına taşımayı amaçladıklarını ifade eden Erdoğan, bu doğrultuda hazırlanan yeni eylem planı hakkında bilgiler verdi.

İstanbul yapay zekanın vitrini olacak

İstanbul'un yapay zeka alanında Türkiye'nin uluslararası vitrini haline geleceğini vurgulayan Erdoğan, kentin aynı zamanda yatırım diplomasisinin merkezi olarak konumlandırılacağını söyledi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye Yüzyılı vizyonunun dijital alanda da güçlü şekilde sürdürüleceğini belirterek, "Türkiye Yüzyılı'nı aynı zamanda dijital üretimin yüzyılı yapacağız" dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıklamalarından satır başları şu şekilde:

Sözlerimin hemen başında zirvemizi teşrif eden misafirlerimize tek tek şükranlarımı sunuyor, hepiniz hoş geldiniz, sefalar getirdiniz diyorum. Türkiye'yi yapay zeka teknolojilerinde lider ülkeler arasına taşıyacak yeni eylem planımızın şimdiden hayırlı uğurlu olmasını diliyorum.

Dünyada yeni dönem ve yapay zekanın etkisi

Dünyanın ve insanlığın yeni bir döneme girdiği tarihi günlerden geçiyoruz. Bu dönemdeki değişim, geçmişe nazaran son derece hızlı ve eskilerin deyimiyle sari seyrediyor. Diplomasiden ticarete, enerjiden ulaşıma, tarımdan güvenliğe değişimin etkileri hemen her alana nüfuz ediyor. Yeni bir düzen kurulurken eski nizam ciddi bir sarsıntı yaşıyor. Kimileri bu süreci tarihi bir fırsat olarak görürken bazıları da bu dönüşümü aşılması gereken bir kriz olarak değerlendiriyor.

Öte yandan yapay zeka ve yeni dijital teknolojilerin hakikat ötesi olarak adlandırılan bu çağda olgularla birlikte algıları da dönüştürdüğüne yeni gerçekliğin temel dinamiği haline geldiğine şahit oluyoruz. Şu bir gerçek ki günümüzde bilgiye erişim hiç olmadığı kadar kolaylaştı. Dezenformasyon gibi bir bilgi düzensizlikleri de aynı ölçüde yaygınlaştı. Veriye artık saniyeler içinde ulaşılabiliyor. Fakat veri emniyeti ve siber güvenlikte oluşacak en küçük zafiyetin hangi ölümcül sonuçlara yol açtığını da çevremizde meydana gelen savaş ve çatışmalarla sık sık görüyoruz.

Türkiye'nin teknoloji ve dijital dönüşüm hamlesi

Şunu bugün büyük bir memnuniyetle ifade etmek isterim. Türkiye, teknolojideki bu dönüşümü en erken fark eden tedbir, politika ve uygulamalarını buna göre şekillendiren nadir ülkelerden biridir. Genç mühendislerimiz, yazılımcılarımız, teknisyenlerimiz, yüksek teknoloji gerektiren her alanda yepyeni başarılar elde ediyor. Önceden dışa bağımlı olduğumuz teknolojileri artık kendimiz üretiyoruz. ARGE'den seri imalata tüm aşamaları kendi öz kaynaklarımızla şekillendiriyoruz.

Türkiye olarak savunma sanayiindeki birikim ve yeteneklerimizi yapay zeka başta olmak üzere diğer alanlara da yansıtmak için yoğun bir çaba harcıyoruz. Biliyorsunuz 31 Mart'ta dijital bağımsızlığımızı daha da perçinleyecek yeni nesil mobil iletişim altyapımız 5G'yi hizmete aldık. Siber tehditlere karşı ülkemizin direncini artırmak amacıyla Siber Güvenlik Başkanlığımızı kurduk. 2024'te uzaya fırlattığımız ilk yerli ve milli uydumuz Türksat 6a ile Türkiye'yi dünyada kendi uydusunu üretebilen 11 ülkeden biri yaptık. Son 23 yılda çok az sayıda ülkenin sahip olduğu büyük bir inovasyon altyapısı inşa ettik.

Yapay zekanın sunduğu fırsatları değerlendirerek Türkiye yüzyılında büyük ve güçlü bir Türkiye'yi dijital alanda da inşa etmekte kararlıyız. Bugün hepimizin karşı karşıya olduğu sorular şunlardır. Yapay zeka insana hizmet mi edecek yoksa insanı kontrol mü edecek? Teknoloji şirketleri ellerine geçen bu asimetrik gücü nasıl kullanacak? Hızla büyüyen bu şirketlerin derebey hale gelmesinin önü nasıl alınacak? Kişisel veriler üzerinden bireylerin ve toplumların manipülasyonu nasıl engellenecek? Bu sorulara verilecek cevaplar hayati önemde olacaktır.

Yapay zeka eylem planımız işte bu hassasiyetlerin ürünüdür. Eylem planımız fark et, istifade et, üret ve yönet olmak üzere dört temel eksen ve her eksende birbirini tamamlayan dört eylem üzerine inşa edildi.

"Bilinç ve temel etkinlikleri artıracağız"

Planımızın birinci ekseni olan fark et hedeflerimiz doğrultusunda yapay zekanın ihtiva ettiği fırsat ve riskleri milletimize aktaracak, toplumun her kesiminde bu konudaki bilinç ve temel etkinlikleri artıracağız. Her yaştan insanımızın yapay zekayı doğru anlamasını, güvenli biçimde kullanmasını sağlamak üzere Ulusal Yapay Zeka Okuryazarlığı programını başlatacağız.

81 ilimizde hayata geçireceğimiz yapay zeka okuryazarlığı atölyeleriyle iki yılda 5 milyon vatandaşımıza eğitim vereceğiz. 10 bin ileri düzey yapay zeka uzmanı ve 100 bin yapay zeka uygulama profesyoneli yetiştireceğiz. Erişimi kolaylaştırarak araştırmacılarımızın, girişimcilerimizin ve kamu kurumlarımızın veriyi değere dönüştürme sürecini hızlandıracağız. Sağlık, tarım, savunma ve elektronik ticaret başta olmak üzere en az 2000 kamu veri setini Ulusal Veri Kütüphanesi üzerinden milletimizin istifadesine sunacağız.

Kaklarını koruyan ve yatırımcılara öngörülebilirlik sağlayan bir düzenleyici çerçeve oluşturacağız. Orantılı risk yaklaşımına dayalı bu çerçeveyle yeniliğin önünü açarken vatandaşlarımızın mahremiyet ve emniyetini de güvence altına alacağız.

Planımızın ikinci ekseni olan istifade et kapsamında yapay zekayı kamudan sanayiye, eğitimden sağlığa, tarımdan güvenliğe kadar hayatın farklı alanlarında somut faydaya dönüştüreceğiz. Veri merkezlerimizin uluslararası standartlara uygunluğunu ve enerji verimliliğini teminat altına alacak hukuki düzenlemeyi hayata geçireceğiz. 2030 yılına kadar ülkemizin veri merkezi kurulu gücünü en az 1 gigabyte'a çıkaracağız. Devleti vatandaşımızın yapay zeka destekli kamu hizmetlerini doğrudan deneyimli hale getireceği dönüşüm alanı olarak ele alacağız. Yatırım programlarımızdan yapay zeka projelerine en az yüzde 2 pay ayıracağız. Kamu sektörümüz başarılı ve yerli yapay zeka çözümlerinin ilk alıcısı ve en güçlü referansı olacak. Sağlık, enerji ve akıllı üretim başta olmak üzere öncelikli alanlarda fikirleri sahada test edilmiş ürünlere dönüştürecek, kobilerimize yapay zeka kuponlarıyla erişilebilir teknoloji sağlayacağız.

"Yapay zeka ile girişimlerimizi destekleyeceğiz"

Planımızın üçüncü ekseni olan üret hedeflerimizle vatandaşlarımızın yapay zeka ile değer üretmesini temin edecek kendi modellerimizi geliştireceğiz. Yatırımcılarımıza enerjisi ve altyapısı hazır kampüsler, kobilerimize ve araştırmacılarımıza hızlı prototip imkanı sunan yapay zeka büyüme bölgeleri kuracağız. Yapay Zeka Araştırma Fonu ile araştırmalarımızın, Yapay Zeka Büyüme Fonu ile girişimlerimizin gerçekleşmesini ve ölçeklenmesini destekleyeceğiz.

Türkçe büyük dil modeli çalışmalarımızı dijital egemenliğimizi güçlendirmek üzere kararlılıkla sürdüreceğiz. Geliştirme çalışmaları devam eden TÜBİTAK'ın yerli dil modeli bilge bu yolda kat ettiğimiz mesafenin önemli bir göstergesidir. Yine T3 Vakfımız ve Baykar iş birliği'nde geliştirilen büyük dil modeliyle Havelsan'ımızın main platformundaki 9 milyar parametreli büyük dil modeli Türkçe'nin bütün zenginliğini merkeze alan önemli çalışmalardır. Diğer taraftan Turkcell ve diğer mobil iletişim şirketlerimizin veri odaklı çalışmaları ülkemiz için kıymetli adımlardır. Yapay zekanın imalat sanayimizde ve katma değerli ürünlerde kullanımını yaygınlaştıracak robotik teknoloji kabiliyetlerimizi derinleştireceğiz.

Yönet hedeflerimiz çerçevesinde ise egemen yapay zeka kapasitemizi güvence altına alacak ve güçlendireceğiz. Bu doğrultuda veri merkezi bulut ve yapay zeka altyapılarında en az 10 milyar dolarlık özel sektör ağırlıklı kaynağı harekete geçireceğiz. Uluslararası girişimcilere tek pencereden en çok 30 iş gününde sunacağımız yol haritasıyla öngörülebilir, hızlı ve koordineli bir yatırım ortamı sağlayacağız. İstanbul'u yapay zeka alanında Türkiye'nin uluslararası vitrini ve yatırım diplomasisi şehri olarak konumlandıracağız. Terminal İstanbul'u girişimcilerimizin ve küresel yatırımcıların buluşma zemini olarak kullanacağız.

"Türkiye'yi yapay zeka çağının öncü ülkeleri arasına taşıyacağız"

Türkiye'yi yapay zeka çağının öncü ülkeleri arasına inşallah hep birlikte taşıyacağız. Türkiye yüzyılını aynı zamanda dijital üretimin yüzyılı yapacağız. Bu düşüncelerle Türkiye Yapay Zeka Eylem planımızın hazırlanmasında emeği geçen herkese yürekten teşekkür ediyorum.