Bu konulara öncelik veren kazanır

Dr. Bertan KAYA
Dr. Bertan KAYA bertan.kaya@dunya.com

Bir önceki yazımda, şirketinizi geleceğe hazırlamanın ne olduğunu ve nasıl yapılması gerektiğinden bahsetmiştim. Şirketinizi geleceğe hazırlarken üç kurumsal kasınızı geliştirmeniz gerekiyor. İnovasyon, strateji, risk yönetimi. Bu üç konuda başarılı olabilmek için bunları yapay zeka merkezli teknolojiler ile desteklemek gerektiğine de vurgu yapmıştım.

Bu üç kas nasıl güçlenir?

Bu üç kasın güçlenmesi için önce doğru ortamı sağlamak gerekiyor. İki önceki yazımda Jim Collins’in otobüs kavramından bahsetmiştim. Şirketleri otobüslere benzeten Collins, otobüsün nereye gideceğinden önce, koltuklara doğru kişilerin oturması, yanlış kişilerin ise otobüsten indirilmesi gerektiğini vurguluyor. Doğru kişilerden oluşmuş bir otobüs, kendi istikametini doğru şekilde belirler diyor. Buna çok katılıyorum. İnovasyon, risk yönetimi ve strateji geliştirme/uygulama konuları belirli becerilere sahip olmayı gerektiriyor. Sizde bu becerilere sahip insanlar yoksa, üçünde de başarı sağlayamazsınız. Eleştirel, yaratıcı, analitik ve stratejik düşünme becerileri, duygusal zeka becerileri ve fırsat/ risk odaklı karar verebilme becerileri işe alacağımız insanlarda aradığımız özellikler.

Ortamın ikinci bileşeni doğru kültür ve değerler. Kültür şirketlerin adeta havası ve suyudur. Herşey bu kültür ortamında yeşerir, olgunlaşır ya da yeşermez. O sebeple bu üç kasın gelişmesi için uygun bir kültür önemli. Hata yapılmaktan korkulmayan, öğrenmeye açık, takımdaşlığı destekleyen, öğrendiğini paylaşmaya ve iletişime açık, rahatça insiyatif alınabilen bir kültür, bu üç kasın güçlenmesi için elzem.

Doğru insan ve kültürden sonra, doğru liderlik geliyor. İş liderleri ekibe doğru insanları kattıktan ve doğru bir kültür oluşması için çabaladıktan sonra, inovasyon ve risk yönetimi için doğru sistem ve süreçlerin oluşturulmasını sağlamalı. İnovasyon rastgele fikirlerin havada uçuşması değil, bu fikirlerin belirli süreçler ile toplanması, değerlendirilmesi, projelendirilmesi, test edilmesi, ürün/hizmete dönüştürülmesi ve bundan da kazanç sağlanması işi. Dolayısıyla burada iyi tanımlanmış, esnek ve teşvik edici süreçler gerek. Benzer şekilde risk yönetimi de aşırı uçlara gidilmesini önleyecek ve uçan ayakları yere bastırmasa da yere yaklaştıracak, önemli bir dengeleyici. Sadece uçalım kaçalım olmaz, biraz da rasyonalite gerekiyor. Liderlerin, risk yönetimi süreçlerini de en doğru şekilde oluşturmaları gerekiyor.

Liderlerin bir sonraki işi ise bu inovasyon ve risk yönetimi süreçleri dahilinde ortaya çıkacak olan potansiyeli stratejik hedefler ve stratejilere dönüştürmek, stratejiyi örgütte en alt seviyeye kadar indirmek ve uygulanmasını sağlamaktır.

Apple bu işi nasıl yaptı?

1997’de Steve Jobs Apple CEO’su olduktan sonra spesifik olarak şu ürünleri üretelim demedi. Kafasında bazı düşünceler, bazı sezgiler vardı ama bu ürünlerin ortaya çıkması için bir şeyler yapılması gerekiyordu. Önce inovasyon ve risk alanlarını tanımladı. Bunlara yönelik uygulamaları devreye aldı. Yani önce insanların kullanmaya bayılacağı, gerçekten farklılaşmış ürünleri tasarlamak gibi bir düşünce ortaya attı. Bir inovasyon ortamı oluşturdu. İnsanların yeniden inovasyon yapması için teşvikler oluşturdu. Doğru yetenekleri işe aldı ve inovasyon ortaya koyabilecek takımlar oluşturdu. Şirket kültürünü yeniden tanımladı. Ürünler ortaya çıkmaya yakın, iş modeli ve gelir modellerini ortaya koydu, stratejik hedefleri belirledi. Yani önce inovasyona ve risklere odaklandı. Tüm iş stratejisini bunun etrafında şekillendirdi.

İ şe önce şirketinizde inovasyon ve risk yönetimi süreçlerinizi ve ortamınızı değerlendirerek başlamanızı öneriyorum. Bu ikisinde sağlayacağınız gelişmeler stratejik yönetim için gerekli altyapıyı size sağlayacaktır.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar
Yenilikçinin İkilemi 28 Ocak 2023