İmalatta alarm sinyali: PMI martta 5 ayın dibine geriledi

İstanbul Sanayi Odası (İSO), Türkiye imalat sanayine ilişkin mart ayı PMI verilerini açıkladı. Buna göre, şubat ayında 49,3 ile son 22 ayın en yüksek seviyesine ulaşan manşet PMI, martta 47,9’a gerileyerek son beş ayın en düşük düzeyine indi. 50 eşik değerinin altında kalan veri, sektörde daralmanın sürdüğüne işaret etti.

Açıklanan veriler, yılın ilk çeyreğinin sonunda imalat sanayinde faaliyet koşullarında ılımlı bir bozulma yaşandığını ortaya koyarken, sektörde kesintisiz yavaşlama eğiliminin iki yıla ulaştığı görüldü.

Yeni siparişlerde sert daralma

Mart ayında hem toplam yeni siparişlerde hem de yeni ihracat siparişlerinde yavaşlama belirgin şekilde hızlandı. İSO Sektörel PMI verilerine göre, anket kapsamında izlenen 10 sektörün tamamında yeni siparişler geriledi. Bu durum, Temmuz 2025’ten bu yana ilk kez tüm sektörlerde eş zamanlı düşüş olarak kayda geçti.

En sert daralma kara ve deniz taşıtları sektöründe görülürken, bu alandaki yeni siparişler Nisan 2020’den bu yana en hızlı düşüşünü yaşadı. Buna karşılık en sınırlı bozulma kimyasal, plastik ve kauçuk sektöründe gerçekleşti.

Üretim ve istihdamda gerileme

Talepteki zayıflama ve maliyet baskıları üretimi de olumsuz etkiledi. Mart ayında üretimdeki düşüş, Kasım 2025’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Üretimini artıran tek sektör ise kimyasal, plastik ve kauçuk ürünler oldu.

Zayıflayan üretim ihtiyacıyla birlikte istihdamda da gerileme dikkat çekti. Türk imalatçıları, son altı ayın en yüksek oranında çalışan sayısını azaltırken, satın alma faaliyetleri ve stok seviyelerinde de düşüş kaydedildi.

Maliyet baskıları zirveye çıktı

Rapora göre girdi maliyetleri son 23 ayın, nihai ürün fiyatları ise son 25 ayın en hızlı artışını kaydetti. Bu artışta özellikle Orta Doğu’daki savaşın etkisiyle yükselen navlun, yakıt ve petrol maliyetleri belirleyici oldu.

Ayrıca ham madde fiyatlarındaki artış ve tedarik zincirindeki aksaklıklar, teslimat sürelerinin uzamasına neden oldu. Tedarikçilerin teslim sürelerinde Ağustos 2024’ten bu yana en belirgin artış görüldü.

“Savaş etkisi belirleyici oldu”

S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, mart ayı verilerine ilişkin değerlendirmesinde, şubat ayında başlayan toparlanma sinyallerinin kalıcı olmadığını belirtti.

Harker, "Şubat ayında koşulların iyileşme patikasına girdiğini gösteren sinyallerin ardından, Türk imalat sektörü mart ayında bir miktar ivme kaybı yaşadı. Sektördeki yavaşlamanın ilk çeyrek sonunda belirginleşmesi büyük ölçüde Orta Doğu’daki savaştan kaynaklandı" ifadelerini kullandı.

Kısa vadeli görünümün ise bölgedeki çatışmaların süresi ile küresel fiyat ve arz koşullarına bağlı olacağı vurgulandı.

"Dünyanın en çirkin şehri" deniyordu: Şimdi turist akınına uğruyorKültür - Sanat