Piyasalar karşılıklı mesajla dalgalandı

Orta Doğu’da savaş sirenle­ri susmuyor. Beklentile­rin ötesinde devam eden sıcak savaşta, ne kadar sürece­ği konusunda belirsizlik devam ederken, özellikle Hürmüz Boğa­zı’nın kapanması enerji maliyet­lerindeki artışı alevlendirdi. Bu tablo merkez bankaları üzerinde de etkili oldu. Bir taraftan küresel tahvil getirilerinin yükseldiği gö­rülürken, diğer taraftan da mer­kez bankalarının pozisyonları sa­vaş etkisiyle faiz artışı yönünde. Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump’ın “İran ile iyi görüşme­ler içindeyiz” açıklamaları piya­saların ateşini az olsa söndürdü. Açılışlarda yaşanan kayıplar ge­ri alındı. İran'ın Trump'ı yalanla­masıyla hafif düşüş gerçekleşse de etki sınırlı oldu.

Powell enflasyonu işaret etti

İran Savaşı’nın tırmanacağına dair endişeler ham petrol fiyatla­rını yukarı çekerken, geçen hafta ABD Hazine tahvilleri de küresel tahvillerin düşüşüne katıldı. İn­giltere Merkez Bankası ve Avru­pa Merkez Bankası, para politika­sında sıkılaştırma yapılmasının gerekebileceğine işaret ederken, Fed Başkanı Jerome Powell, mer­kez bankasının faizleri tekrar dü­şürmeden önce enflasyonda daha fazla ilerleme görmesi gerektiğini söyledi. Altın, Orta Doğu’daki sa­vaşın enflasyon riskini artırması ve faiz oranlarının yükseleceğine dair beklentileri yükseltmesiyle bu yılki kazanımlarını sildi.

Savaş uzarsa ekime kadar faiz artışı olmaz

Savaşın uzamasıyla birlikte, fa­iz oranı swapları artık yatırımcı­ların Ekim ayına kadar faiz artışı olasılığını yaklaşık yüzde 40 ola­rak gördüklerini gösterdi. İran’da­ki gelişmeler yeni haftada yatı­rımcıların odak noktası olmaya devam ediyor. İran Meclis Baş­kanı Mohammad-Bagher Gha­libaf’ın ABD Hazine tahvillerini satın alan finans kuruluşlarının merkezlerinin ve varlıklarının “meşru hedefler” olduğunu söy­lemesi de tahvil piyasasında ya­kından izlenen bir gelişme oldu. Global X ETFs Australia yatırım stratejisti Justin Lin, “Bu, gerçek anlamda anlamlı bir tırmanış ol­maktan çok, güvenilir bir ateşkes veya çözümden hala çok uzak ol­duğumuzun açık bir işareti olarak değerlendirilmelidir” dedi.

Borsa ve petrolde dalgalı seyir

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’daki enerji tesisleri ve ener­ji altyapısına yönelik tüm askeri saldırıların beş gün süreyle erte­lenmesi talimatını ABD Savun­ma Bakanlığı’na verdiğini duyur­du. Bu açıklamalar sonrasında piyasalarda deyim yerindeyse meltem rüzgarları esti. Dün Tür­kiye saatiyle açılışta, BIST 100 en­deksi, altın, gümüş ve petrol fiyat­ları yukarı yönlü seyrini sürdürü­yordu. 14:30 sonrasında BIST 100 endeksi açılışta yaşadığı yaklaşık yüzde 4’lük kaybı geri aldı. Pozi­tif tarafa geçti. Dün gün içinde 13 bin puan seviyesinin üstüne çıktı. Brent petrol 110 dolara yaklaşma­sının ardından gün içinde 91 dolar seviyesine kadar düştü. Ons altın 4 bin 128 dolara kadar gerilemişti. Sonrasında artış 200 doları geçti. Buna paralel olarak gram altında toparlanma daha sınırlı gerçek­leşti. Fakat sonrasında İran Dışiş­leri Bakanlığı, herhangi bir müza­kerenin söz konusu olmadığını ve Tahran'ın hedeflerine ulaşmadan diplomatik sürece girmeyeceğini vurguladı. Bu açıklama sonrasın­da piyasalarda hafif geri çekilme görüldü. Türkiye saatiyle yaşanan hareketlilik sabah gerçekleşen ge­ri çekilme kadar etkili olmadı.

New York borsası da Orta Do­ğu'daki tansiyonun düşebileceği­ne yönelik beklentilerle haftanın ilk işlem gününe yükselişle baş­ladı. Açılışta Dow Jones endeksi, yüzde 0,5 artarak 45.803,82 pua­na ulaştı. S&P 500 endeksi yüzde 1,05 artışla 6.574,96 puana ve Nas­daq endeksi yüzde 1,61 yükselişle 21.995,78 puana çıktı.

'Carry trade'de 12 milyar dolarlık çıkış

Savaşın yarattığı piyasa koşulları Türkiye'den carry trade çıkışlarını da hızlandırdı. Mart'ın ilk iki haftasında carry trade tarafında 12 milyar dolar çıkış kaydedildi. ABD-İsrail'in Orta Doğu'da başlattığı savaş Türkiye'ye yönelik portföy hareketlerini de olumsuz etkiledi. BDDK ve TCMB verileri üzerinden Bloomberg HT'nin yaptığı hesaplamalara göre Mart ayının ilk iki haftasında carry trade tarafında 12 milyar dolarlık çıkış kaydedildi. Mart ayının ikinci haftasında yaşanan 6,6 milyar dolarlık çıkış en yüksek haftalık çıkış oldu. Mart'ın ikinci haftasında carry trade büyüklüğü 47,2 milyar dolara geriledi. 23 Ocak haftasında toplam büyüklük 61 milyar doları aşarak rekor seviyeye çıkmıştı. Carry trade tarafında daha önce İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun tutuklanmasının ardından haftalık bazda 6 milyar dolara varan çıkış görülmüştü.

Borsa İstanbul altın sertifikasında değişikliğe gitti

Borsa İstanbul, emtia sertifikaları piyasasında işlem gören ALTIN.S1 kodlu altın sertifikası için önemli bir düzenlemeye imza attı. Kamuoyu Aydınlatma Platformu’na (KAP) yapılan açıklamaya göre, piyasa yapıcı kurumun talebi doğrultusunda alt fiyat limiti oranı bugün saat 11.00 itibarıyla yüzde 5’ten yüzde 10’a yükseltildi. Bu adım, son dönemde artan fiyat dalgalanmaları ve işlem yoğunluğu göz önünde bulundurularak atıldı. Yeni düzenlemeyle birlikte ALTIN. S1 emtia sertifikasında uygulanan günlük alt fiyat limiti iki katına çıkarılmış oldu. Daha önce yüzde 5 ile sınırlı olan aşağı yönlü fiyat hareketi, artık yüzde 10’a kadar geniş bir bantta gerçekleşebilecek. Bu değişiklik, yatırımcıların gün içindeki fiyat hareketlerine daha esnek şekilde tepki verebilmesine olanak tanıyacak. Sadece altın sertifikası değil, gümüş tarafında da dikkat çekici bir değişiklik yapıldı. GMSTR.F kodlu borsa yatırım fonu için uygulanan alt fiyat limiti de yüzde 10’dan yüzde 20’ye çıkarıldı. Böylece gümüş yatırım araçlarında aşağı yönlü hareket alanı daha da genişletilmiş oldu. Borsa İstanbul’un bu kararı almasında, son dönemde piyasalarda gözlenen yüksek oynaklık belirleyici oldu.

Vatandaş düşen altına hücum etti

Mart ayı başında 7 bin 800 TL seviyesine kadar yükselerek rekor kıran gram altın, son haftalarda küresel ve bölgesel gelişmelerin etkisiyle geriledi. Gram altın yeni güne 6 bin 238 TL seviyesinden başladı. Fiyatlardaki düşüşün ardından Eskişehir'de altın almak isteyen vatandaşlar kuyumculara akın etti. Eskişehir Kuyumcular Çarşısı'nda yoğunluk yaşanırken, birçok dükkanda kalabalık dikkat çekti. Artan talep nedeniyle özellikle 1, 5 ve 10 gram altın ile çeyrek altınlarda stokların tükenme noktasına geldiği belirtildi. Bazı kuyumcuların kapı önünde personel görevlendirerek müşterilere hangi ürünlerin mevcut olduğu konusunda bilgi verdiği görüldü.