Savaş petrol devlerine 26,6 milyar dolar kazandırdı
İran savaşı ve Hürmüz Boğazı’ndaki aksaklıklar, akaryakıt fiyatlarını tüketicinin üzerinde tutarken ABD’li iki enerji devinin kârını sıçrattı. Şirketler, motorin ve rafine ürünlerde sıkı arzın yılın ikinci yarısında da sürebileceğini belirtiyor.
İran savaşıyla küresel petrol ve akaryakıt akışında oluşan kırılma, sürücüler ve sanayi için maliyet baskısını büyütürken ABD’nin iki büyük enerji şirketinin bilançosunda sert bir sıçrama yarattı.
ExxonMobil ile Chevron’un 2026 yılının ikinci çeyreğinde elde ettiği toplam net kâr 26,6 milyar dolara yaklaştı. İki şirketin kârı, geçen yılın aynı dönemindeki toplam seviyenin üç katını aşarken büyümenin merkezinde yüksek petrol fiyatları ve güçlü rafineri marjları yer aldı.
İki şirkette 26,6 milyar dolar
ExxonMobil, ikinci çeyrekte 14 milyar 525 milyon dolar net kâr açıkladı. Şirketin hisse başına kârı 3,48 dolar, düzeltilmiş kârı ise 14 milyar 680 milyon dolar oldu.
Şirketin faaliyetlerinden sağladığı nakit 23,6 milyar dolara, serbest nakit akışı 17,2 milyar dolara ulaştı. ExxonMobil aynı dönemde temettü ve hisse geri alımları yoluyla hissedarlarına toplam 9,4 milyar dolar dağıttı.
Chevron’un net kârı ise 12 milyar 72 milyon dolar olarak gerçekleşti. Şirket geçen yılın aynı döneminde 2 milyar 490 milyon dolar kâr açıklamıştı. Böylece Chevron’un çeyreklik kârı yaklaşık beş katına çıktı.
Chevron’un hisse başına kârı 6,11 dolar olurken düzeltilmiş kârı yaklaşık 12 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Şirketin faaliyet nakit akışı 22,6 milyar dolar, serbest nakit akışı ise 18,1 milyar dolar oldu.
Rafineriler kârın merkezinde
Yüksek ham petrol fiyatları şirketlerin üretim gelirlerini artırırken asıl güçlü katkılardan biri rafineri faaliyetlerinden geldi.
ExxonMobil’in enerji ürünleri biriminden elde ettiği kâr 5,5 milyar dolara yaklaştı. Şirket, ABD Körfez Kıyısı’ndaki yüksek kapasite kullanımı sayesinde tarihindeki en güçlü ikinci çeyrek motorin üretimini gerçekleştirdi.
Chevron’un rafineri ve satış faaliyetlerinden elde ettiği kâr ise geçen yılın aynı dönemindeki 737 milyon dolardan 4 milyar 868 milyon dolara yükseldi.
Şirketin ABD rafinerilerindeki ham petrol işleme hacmi günlük 1 milyon 70 bin varille rekor seviyeye çıktı. Kapasite kullanım oranı yüzde 97’yi aşarken artan akaryakıt fiyatları rafineri marjlarını destekledi.
Petrol ürünleri piyasasındaki sıkılığın arkasında Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyat sorunları, küresel stoklardaki gerileme, Çin’in sınırlı ürün ihracatı ve Rus rafinerilerindeki kesintiler bulunuyor.
Yüksek fiyat uyarısı yılın ikinci yarısına
ExxonMobil ve Chevron yöneticileri, motorin başta olmak üzere rafine ürün fiyatlarının yılın ikinci yarısında da yüksek kalabileceğine işaret etti.
Şirketlere göre petrol üretiminin artırılması tek başına akaryakıt piyasasındaki sıkılığı çözmeye yetmiyor. Ham petrolün rafinerilere ulaştırılması, işlenmesi ve ürünlerin tüketim merkezlerine taşınması sürecindeki aksamalar fiyat baskısının devam etmesine yol açıyor.
Hürmüz Boğazı’ndan yapılan sevkiyatların tam kapasiteye dönmesi, piyasadaki dengenin sağlanması açısından en kritik başlıklardan biri olarak görülüyor.
Rafinerilerde planlanan bakım çalışmaları da yeni risk oluşturuyor. Chevron, bakım duruşlarının üçüncü çeyrekte rafineri ve satış biriminin kârını 175 milyon ile 225 milyon dolar arasında azaltabileceğini öngörüyor.
Bu beklenti, şirket kârlarını sınırlayabilecek olsa da küresel akaryakıt arzındaki sıkılığın kısa sürede ortadan kalkmayacağını gösteriyor.
Türkiye’de pompaya hangi kanaldan yansır?
ExxonMobil ve Chevron’un yüksek kârı, Türkiye’deki akaryakıt fiyatlarını doğrudan belirlemiyor. Ancak şirketlerin bilançosunu büyüten küresel rafineri marjları ve ürün arzındaki sıkılık, Türkiye’deki pompa fiyatlarını etkileyen kanallardan biri.
Türkiye’de benzin ve motorin fiyatlarının yönünde Brent petrolün yanı sıra Akdeniz piyasasındaki ürün fiyatları, dolar kuru ve vergiler belirleyici oluyor.
Bu nedenle ham petrol fiyatı sınırlı hareket etse bile motorin ve benzin arzındaki küresel daralma, Akdeniz ürün fiyatları üzerinden pompaya yeni maliyet baskısı taşıyabilir.
Motorindeki yükseliş yalnızca araç sahiplerini etkilemiyor. Karayolu taşımacılığı, tarım, madencilik, lojistik ve üretimde yakıt maliyetlerinin artması, tüketici fiyatlarına kadar uzanan daha geniş bir etki oluşturuyor.
Yılın kalanında Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiği, Çin’in akaryakıt ihracatı, Rus rafinerilerindeki kesintiler, planlı bakım duruşları ve Akdeniz ürün fiyatları yakından izlenecek.
