Tasfiye edilen fonlarda ‘ilk giren, ilk çıkacak’

AK Parti milletvekille­rinin, sermaye piyasa­sında gerçekleştirilen işlemlerle ilgili hazırladığı fon tasfiyesine yönelik geçici nite­likteki kanun teklifinde detay­lar belli oldu. Yatırımcıların hakkının korunması, sürecin şeffaf yürütülmesi hedeflenen çalışmada çıkışların “ilk giren ilk çıkar” yöntemiyle mahsup edilmesi sağlanacak.

Teklifle her fonun kendi mal varlığının ve gerçek hak sahip­lerinin tespit edilmesi, fon var­lıklarının yatırımcıların ortak menfaati gözetilerek ekonomik değer kaybına yol açmaması, tasfiye edilmesi ve elde edilen nakdin hak sahiplerine adil bi­çimde dağıtılması amaçlanıyor.

1 milyon TL ara ödeme

Geçmiş tarihlerdeki nakit ha­reketlerinin bugünkü değerinin karşılaştırılabilmesi ve yatırım­cıların mağduriyetinin denkleş­tirilebilmesi amacıyla da TÜFE ve Yİ-ÜFE değişim oranlarının aritmetik ortalamasına daya­lı bir güncelleme yapılması ve çıkışların “ilk giren ilk çıkar” yöntemiyle mahsup edilmesi sağlanacak. Yatırımcıların tas­fiye tamamlanıncaya kadar hiç­bir ödeme alamamasının önü­ne geçmek amacıyla net yatırım tutarı ve kesinleşmiş hak ve ala­cak tutarı aşılmamak üzere kişi başına azami avans niteliğinde 1 milyon lira ara ödeme yapılacak.

Dağıtılabilir nakdin bu tutar­ların tamamını karşılamaması halinde mevcut nakdin hak sa­hipleri arasında oransal dağı­tılması sağlanacak, eşit durum­daki yatırımcılar arasında nes­nel ve öngörülebilir bir yöntem kurulacak. Net yatırım tutarı en düşük olan hak sahibinden baş­lanmak suretiyle ödeme yapıl­masına ve/veya tüm hak sahip­leri bakımından uygulanacak asgari bir ara ödeme tutarı belir­lenerek bu tutara kadar ödeme yapılmasına Sermaye Piyasası Kurulunca karar verilebilecek.

Olağandışı getiri ‘emsal’i bozamayacak

Gerçeğe aykırı değerler üze­rinden fondan tasfiye tarihin­den önce çıkış yaparak olağan piyasa koşullarının üzerinde kazanç elde etmiş kişiler ile fon portföyünde yer alan ve fiyat­larının gerçeğe aykırı oluştuğu tespit edilen paylardan olağan getirinin üzerinde kazanç elde etmiş kişiler bakımından isteğe bağlı iade mekanizması oluştu­rulacak. İade tutarının keyfi bi­çimde belirlenmemesi için fo­nun türü ve yatırım stratejisine uygun emsal fon getirileri ile il­gili payın dahil olduğu endeks veya Kurulca belirlenecek di­ğer objektif piyasa ölçütleri esas alınacak. Tasfiye kapsamında­ki fonların olağan dışı getirile­rinin emsal hesabını bozmasını önlemek üzere bu fonların em­sal hesaplamaya dahil edilme­mesi sağlanacak. İsteğe bağlı olarak yapılacak iadeler, gönül­lülük esasına dayalı olarak ger­çekleştirilecek. Muvazaalı veya karşılıksız kredi, borç, avans, te­minat, devir, temlik, alım-satım, repo, ters repo ve benzeri işlem­lerle ilişkili taraflara veya üçün­cü kişilere aktarılan değerler ile bunların yerine geçen değerle­rin fon mal varlığıyla bağlantı­sı korunacak. Fonun kurucusu, yöneticisi portföy yönetim şir­ketinin, bunun yeterli olmadı­ğı durumda ise zarar veya eksik tasfiye bakiyesinin oluşumun­da sorumluluğu belirlenen ger­çek ve tüzel kişilerin şahsi so­rumluluğuna gidilecek.

El konulan malvarlığı kullanılabilecek

Ceza soruşturması veya kovuşturması kapsamında el konulan ya da müsadere edilen malvarlığı değerleri, yatırımcıların zararının giderilmesinde kullanılabilecek. Doğrudan fona devredilemeyen malvarlığı bakımından ise Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun (TMSF) kayyum sıfatıyla satış veya tasfiye işlemlerini yürütmesi suretiyle ekonomik değerin nakde dönüştürülmesi ve hızla ilgili fonlara aktarılması amaçlanacak.

Teklifle, yatırımcıların haklarının mümkün olan en yüksek ölçüde ve süratle korunması, tasfiye ve geri kazanım işlemlerinin hukuki belirlilik, hesap verebilirlik ve kurumlar arası eş güdüm içinde yürütülmesi hedeflenecek.