Tavukçuluk sektörü sıkıntıda

İhracattaki tıkanma tavuk eti üretimini vurdu. Eylül ayında tavuk eti üretimi Ağustos ayına göre yüzde 27,4, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 5,7 gerileyerek 127 bin 595 tona indi.

YAYINLAMA
GÜNCELLEME

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, ihracatta yaşanan tıkanmanın tavuk eti üretimini vurduğunu bildirerek, “Eylül ayında tavuk eti üretimi Ağustos ayına göre yüzde 27,4, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 5,7 gerileyerek 127 bin 595 tona indi. Tavuk eti üretimi, 2015 Eylül ayında 135 bin 376, 2016 Ağustos ayında ise 175 bin 651 tondu” dedi.

Tavuk yumurtası üretiminde artış trendinin devam ettiğine dikkati çeken Bayraktar, Eylül ayında üretimin geçen yılın aynı ayına göre yüzde 16,7, Ağustos 2016’ya göre ise yüzde 0,2 artışla 1 milyar 563,7 milyona yükseldiğini; yumurta üretiminin Ağustos 2016’da 1 milyar 560,9, 2015 Eylül ayında ise 1 milyar 340,4 milyon adet olduğunu belirtti.

TZOB Genel Başkanı Bayraktar, yaptığı açıklamada, Ocak-Eylül 2016’da, geçen yılın aynı dönemine göre, tavuk yumurtası üretiminin 12,4 milyar adetten 13,3 milyar adede, tavuk eti üretiminin 1 milyon 449 bin tondan 1 milyon 418 bin tona indiğini bildirdi.

Eylül ayı ve 9 aylık dönemde kanatlı eti ve ürünleri ihracatı geriledi

Eylül ayında, 2015 yılının aynı ayına göre yumurta ve ürünleri ihracatı 18 milyon dolardan 27,5 milyon dolara yükseldiğini, kanatlı eti ve ürünleri ihracatının ise özellikle Irak’a yapılan ihracatın yüzde 14,2 oranında düşmesinden dolayı 31,9 milyon dolardan 28,8 milyon dolara gerilediğini bildiren Bayraktar, ihracat artışının Eylül ayında yumurtada yüzde 52,4 olduğunu, kanatlı eti ve ürünlerinde ise ihracatın yüzde 9,8 düştüğünü belirtti.

Bayraktar, şunları kaydetti:
“Kanatlı eti ve ürünlerinde Ocak-Eylül döneminde ihracatın 343,1 milyon dolardan 254 milyon dolara gerilemesi, üreticinin üretimi azaltmasına yol açtı.

Yumurta ve yumurta ürünlerinde Ocak-Eylül döneminde ihracat, 204,7 milyon dolardan 188 milyon dolara geriledi.

9 aylık dönemde ihracat, yumurta ve ürünlerinde yüzde 8,15, kanatlı eti ve ürünlerinde ise yüzde 26 düşmüştür.

Yumurta ve ürünleri ihracatı 2013-2015 döneminde 406,4 milyon dolardan 273,5 milyon dolara indi

Yıllık bazda yumurta ve yumurta ürünleri ihracatı 2013 yılında 406,4 milyon dolarken, 2014 yılında 402 milyon dolara, 2015 yılında ise 273,5 milyon dolara indi.

Kanatlı eti ve ürünleri ihracatı 2014-2015 döneminde 651 milyon dolardan 436,8 milyon dolara indi

Yıllık bazda kanatlı eti ve ürünlerinde 2013 yılında 607,9 milyon dolar olan ihracat, 2014 yılında 651 milyon dolara yükseldikten sonra 2015 yılında ise 436,8 milyon dolara indi.

İhracatın azaldığı, üretimin gerilediği tavuk eti üreticilerimiz zor durumdadır. İhracattaki tıkanmanın üretimi vurduğu görülmektedir.”

2010 yılında 11,84 milyar adet olan yumurta üretiminin 2014 yılına kadar yüzde 44,8 artarak 17,15 milyar adede çıktıktan sonra 2015 yılında yüzde 2,44 düşerek 16,7 milyara, tavuk eti üretiminin ise 2010-2015 döneminde yüzde 32,1 artarak 1,44 milyon tondan 1,91 milyon tona çıktığının belirten Bayraktar, “Görüldüğü üzere sektör, son beş yılda üretimde yukarı yönlü ciddi bir ivme yakalamıştır. En önemli ihraç pazarı olan Irak’a yönelik yaşanan sevkiyat sıkıntısı ve dünya ekonomisindeki olumsuz gelişmeler, 2016 yılında gerek üretimi gerekse ihracatı olumsuz etkilemiştir. Umarız ihracatta hayata geçirilecek girişimlerden sonuç alınır, sektör yeniden geçen yılki performansının üzerine çıkar” dedi.

Yumurta ihracatının yüzde 71’inin, kanatlı eti ve ürünleri ihracatımızın ise yüzde 62’sinin Irak’a yapıldığı belirten Bayraktar, Irak’ın en önemli pazar olduğunu, bu pazarda yaşanan olumsuzluğun, direkt olarak sektörde ciddi sıkıntılar yarattığını bildirdi.

“Kanatlı sektöründe yeni bir ihracat stratejisi belirlenmeli”

Kanatlı sektöründe 334 damızlık ve kuluçkahane, 8 bin 908 ticari etlik, 1072 ticari yumurtacı olmak üzere, toplam 10 bin 314 işletmenin, 16 bin 755 kümeste üretim yaptığı bilgisini veren Bayraktar, sektörde üretici, çiftçi, esnaf, ilaç, yem, yan sanayi, nakliye, pazarlama dahil yaklaşık 500 bin kişi istihdam edildiğini, 2 milyon kişinin de buradan geçimini sağladığına dikkati çekti.
Bayraktar, şöyle devam etti:
“Ülkemizde sektör; dünyadaki son teknolojiyi en iyi kullanan sektörlerinin başında gelmektedir. Ülke içi tüketim belli noktalara ulaşmıştır. Sektörün kapasitesi ülke ihtiyacının çok üzerindedir. İhracattaki tıkanmalar sektörü zor durumda bırakmaktadır. Yaraları sarabilmemiz için yeni bir ihracat stratejisi belirlenmelidir. İhracat yapmak ve bu ihracatı sürekli artırmak zorundayız. Dünyada çok büyük miktarlarda kanatlı eti ve kanatlı ürünleri, yumurta ve yumurta ürünleri, süt ürünleri talebi var. Bu talep değerlendirilmeli, başta Ortadoğu olmak üzere yakın pazarlara yoğunlaşılmalı, mevcut pazarlarda pazar payını artırıcı tedbirler alınmalıdır.

Suudi Arabistan, bizden yeterince tavuk eti almıyor. Kanatlı eti ve kanatlı ürünleri, yumurta ve yumurta ürünlerinde, Suudi Arabistan ve Ortadoğu’ya ihracat mutlaka artırılmalı; ihracatta Afrika ülkeleri, Gürcistan gibi ülkelerde de pazar payımızı artırıcı destekler hayata geçirilmelidir. Rusya ile düzelen ilişkilerin bu ülkeye yönelik kanatlı ürünleri ve yumurta ihracatını artırmasını bekliyoruz. Bu pazarlara özel teşviklerle daha fazla açılmalıyız. Bunun dışında Çin’in tavuk ayağı ihracatımıza uyguladığı kısıtlamaların kaldırılması yönündeki girişimlerin sonuçlandırılması ve buraya tekrar ihracatın sağlanabilmesi, Japonya ile yapılan görüşmelerin de tamamlanarak bu ülkeye ihracatın sağlanması sektör açısından önemlidir. Avrupa Birliği hala çiğ tavuk ihracatımıza yasak uygulamaktadır. Bu konuda da aradaki pürüzlerin kaldırılmasına ve somut adımların atılmasına ihtiyaç vardır.”

Sektöre yönelik uygulanması gereken politikalar

Kanatlı sektörü her geçen gün büyüdüğünü, bunun da yeni yatırımları beraberinde getirdiğini vurgulayan Bayraktar, sektöre yönelik uygulanması gereken politikalar konusunda şu bilgileri verdi:
“Sektörde yeni yatırımlardan ziyade mevcut kümeslerin rehabilite edilmesi gerekir.

Bunun dışında; yeni pazarlar elde etme, mevcut pazarlarda kalıcı olabilme ve pazar payını büyütebilme açısından devletin desteğine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu yönde çalışmalar ve planlamalar yapılması elzemdir.

Üreticiyi yemde dışa bağımlılıktan kurtaracak, ucuza yem teminini sağlayacak destekler hayata geçirilmelidir.

Özellikle yumurtada arz/talebi dikkate alarak üretim planlaması yapılmalıdır.

Sektördeki örgütlenme desteklenmelidir.

Kuş gribinin her zaman risk oluşturduğu düşünülerek, mücadele tavizsiz sürdürülmelidir.

Seralar için yapılan enerji tarife düzenlemesi kümesler için de uygulanmalı, bu üreticilerimizin de indirimli tarifeden elektrik almaları sağlanmalıdır.”

Yıllar itibarıyla yumurta ve tavuk eti üretimi:

 

Yumurta

Tavuk Eti

 

Üretimi

Üretimi

Yıllar

(Bin Adet)

(Bin Adet)

2010

11.840.396

1.444.059

2011

12.954.686

1.613.309

2012

14.910.774

1.723.919

2013

16.496.751

1.758.363

2014

17.145.389

1.894.669

2015

16.726.332

1.909.276

2015/2010

41,3

32,2

Yıllar ve aylar itibarıyla yumurta ve yumurta ürünleri ihracatı:

 

2012

2013

2014

2015

2016

 

Yılı

Yılı

Yılı

Yılı

Yılı

 

Yumurta ve

Yumurta ve

Yumurta ve

Yumurta ve

Yumurta ve

 

Yumurta

Yumurta

Yumurta

Yumurta

Yumurta

 

Ürünleri

Ürünleri

Ürünleri

Ürünleri

Ürünleri

 

İhracatı

İhracatı

İhracatı

İhracatı

İhracatı

Aylar

(Dolar)

(Dolar)

(Dolar)

(Dolar)

(Dolar)

Ocak

30.280.588

30.362.997

43.346.271

34.852.033

22.637.028

Şubat

23.021.282

30.133.858

38.423.691

31.745.502

20.877.161

Mart

37.926.387

32.445.032

35.753.465

34.249.789

20.701.770

Nisan

21.114.189

31.143.124

34.726.502

28.150.442

19.570.535

Mayıs

22.165.252

24.227.070

25.567.684

11.864.815

14.267.009

Haziran

26.912.779

24.792.725

22.811.333

4.025.388

15.340.969

Temmuz

17.706.312

19.418.705

18.896.481

16.212.103

20.319.368

Ağustos

29.846.845

39.453.992

36.082.767

25.506.928

26.740.189

Eylül

35.702.665

41.156.585

39.543.502

18.053.428

27.523.018

Ekim

30.684.690

45.061.069

35.281.308

23.656.873

 

Kasım

35.526.340

43.842.969

31.991.937

25.127.574

 

Aralık

39.742.272

44.314.315

39.533.111

20.045.495

 

Toplam

350.629.601

406.352.441

401.958.052

273.490.370

187.977.047

Yıllar ve aylar itibarıyla kanatlı eti ve ürünleri ihracatı:

 

2012

2013

2014

2015

2016

 

Yılı

Yılı

Yılı

Yılı

Yılı

 

Kanatlı eti ve

Kanatlı eti ve

Kanatlı eti ve

Kanatlı eti ve

Kanatlı eti ve

 

Ürünleri

Ürünleri

Ürünleri

Ürünleri

Ürünleri

 

İhracatı

İhracatı

İhracatı

İhracatı

İhracatı

Aylar

(Dolar)

(Dolar)

(Dolar)

(Dolar)

(Dolar)

Ocak

35.833.551

56.149.089

50.974.968

42.200.940

18.483.680

Şubat

31.236.253

45.671.680

48.865.267

49.600.634

27.771.767

Mart

40.805.614

44.133.143

55.151.966

47.406.710

30.542.333

Nisan

31.060.870

49.640.821

55.827.510

52.057.196

26.060.096

Mayıs

44.102.785

54.632.102

58.082.066

24.387.220

28.837.013

Haziran

45.208.208

49.679.202

46.881.396

13.565.688

34.277.075

Temmuz

47.705.114

65.723.780

48.612.340

47.280.866

22.658.603

Ağustos

48.656.328

50.073.052

60.484.168

34.727.442

36.576.573

Eylül

53.591.124

50.957.494

63.165.652

31.917.323

28.774.682

Ekim

41.904.335

48.014.776

54.630.104

38.888.147

 

Kasım

53.278.705

47.523.522

57.001.047

33.292.352

 

Aralık

53.932.253

45.731.352

51.360.876

21.469.269

 

Toplam

527.315.140

607.930.013

651.037.360

436.793.787

253.981.822