Birlikte üretelim üçüncü ülkelere satalım

Nurdoğan A. ERGÜN

Tunus, Türk iş dünyası için hızla büyüyen bir ti­caret ve yatırım pazarı­na dönüşüyor. Kalkınma ham­lesiyle birlikte ‘dev bir yatırım sahası’na dönüşecek Tunus ile Türkiye’nin arasında yeni bir dönemin başlaması hedefleni­yor.

Karşılıklı ticaret hacmini 1,6 milyar dolar seviyesinden daha yukarı taşımayı hedefle­yen iki ülke, ekonomik iş birli­ğini derinleştirmek ve ticari dengesizlikleri gidermek adına kritik adımlar atıyor. Son veri­lere göre, Türkiye’nin Tunus’a yıllık ihracatı 1,2 milyar doları aşarken, Tunus’tan yapılan it­halat ise 350 milyon dolar se­viyesinde. Türk iş dünyasının Tunus’taki kalıcı yatırımları ise 69 firma ve 200 milyon do­lara ulaşmış durumda.

İki ül­ke, mevcut dış ticaret dengesini koruyarak toplam hacmi büyüt­mek amacıyla tekstil, otomotiv, lojistik ve yenilenebilir enerji gibi tamamlayıcı sektörlerde ortak üretim modellerini haya­ta geçirmek istiyor. Tüm bu he­defler doğrultusunda Türkiye ve Tunus iş dünyası İstanbul’da bir araya geldi. Türkiye-Tunus İşbirliği ve Yatırım Geliştirme Forumu’nda güçlü büyüme ve tedarik potansiyeliyle öne çı­kan Tunus pazarındaki iş bir­liği ve yatırım fırsatları masa­ya yatırıldı.

Tunus Türk Ticaret ve Sanayi Odası (CCITT), Tür­kiye-Tunus Sanayi ve Ticaret Platformu ile WCI Forum’un destekleriyle düzenlenen Tür­kiye-Tunus İş birliği ve Yatırım Geliştirme Forumu, Ticaret Ba­kan Yardımcısı Mahmut Gür­can ile Türkiye Cumhuriyeti Tunus Büyükelçisi Ahmet Mis­bah Demircan, Tunus Cumhu­riyeti Ankara Büyükelçisi Ah­med Ben Sghaier’ın katılımla­rıyla İstanbul’da gerçekleşti.

“Tunus’un aradığı stratejik ortak biziz”

Türkiye ile Tunus arasın­daki dostluğu ekonomik fırsa­ta dönüştürme zamanının gel­diğini söyleyen Ticaret Bakan Yardımcısı Mahmut Gürcan, küresel ekonomik dönüşümle birlikte ülkelerin sadece ticari ortak değil stratejik yatırım or­tağı aradığını dile getirdi.

Türki­ye’nin üretim gücüyle Tunus’un stratejik ortağı olabileceğine değinen Gürcan, “Türkiye ile Tunus arasında şuanda 1,6 mil­yar dolar olan ticaret hacmimi­zi daha üst seviyelere çıkarmak için çalışmalarda bulunuyoruz. Türkiye’nin Tunus’a olan ihra­catı 1 milyar 250 milyon dolar.

Karşılığında da 350 milyon do­larlık ithalatımız var. Bu iki ül­ke arasındaki ticaretin daha üst seviyeye çıkması ve ihracatımız kadar ithalatımızın da gelişme­si ülkeler için çok önemli. Teks­til, metal ürünler, demir ve çelik ürünleri, soya yağı ve petrol tü­revlerinde iş hacmimiz var. Bu ürünlerin ve bundan sonra buna katkı sağlayacak diğer ürünle­rinde burada konuşulacağı bir ortam olacak” dedi.

“Türk firmalarının ayak izini artırmalıyız”

Türkiye’nin üretim gücü ile Tunus’un kalkınma hamlesinin birbirini tamamladığını söyle­yen Türkiye Cumhuriyeti Tu­nus Büyükelçisi Ahmet Mis­bah Demircan, “Ortak yatırım­lar karşılıklı artırılmalı, İnsan kaynağı açısından Tunus muaz­zam bir ülke. 400 bin kişiyi Av­rupalı firmalar istihdam ediyor. Türk yatırımcıların ayak izini daha fazla artırmalıyız” dedi. Bu anlamda forumun önemine değinen Demircan, “Tunus’tan 30 tane iş adamı burada. Tür­kiye’den ise 450 tane Tunus’a mal satan ve satmak isteyen iş insanları burada.

Bu forumda oluşacak görüşmeler ticaretin bel kemiğini oluşturuyor” dedi. Güncel rakamları da paylaşan Demircan, 2024’te 1,4 milyar dolar olan dış ticaret hacminin 2025’te yüzde 15 büyüme ile 1,6 milyar dolar, 2026’nın ilk ayın­da da 923 milyon dolar olarak gerçekleştiğini açıkladı. Demir­can, bu rakamın 153 milyon do­larının ithalat, 768 milyon do­larının ihracattan oluştuğunu kaydetti.

“Tunus, Afrika’ya açılan büyük bir kapı”

“Tunus sadece bir pazar de­ğil birlikte büyüyeceğimiz stra­tejik bir ortak” diyen Türkiye Tunus Sanayi ve Ticaret Plat­formu Başkanı Ahmet Tuncay Sagun, “İkili ilişkiler hızlı bir adımla büyüyecek. Tunus ile geçmişimizde ticari bağlar şu­an daha hızlı büyüyor. Tunus’ta çok büyük bir potansiyel oldu­ğunu görüyoruz. Türk iş insan­ları Afrika’ya açılmak zorunda. Türkiye’de yatırımlarımız ile hızlı büyüdük.

Afrika’da da Tu­nus’u açılış kapısı olarak görü­yoruz” diye konuştu. DEİK Tür­kiye-Tunus İş Konseyi Başkanı Banu Küçüker de forumun ye­ni ortaklıklara zemin hazırla­yacağını belirterek, otomotiv, makine, tekstil, tarım, enerji gi­bi alanlardaki yatırım fırsatları­na işaret etti. Tunus Türk Sana­yi Odası Başkanı Selçuk Yılmaz ise, “Yeni ekonomik dönemin kapısını bugün açıyoruz” dedi.

“Tunus Türkiye ile ortak değer üretmeye hazır”

 Tunus Yabancı Yatırım Teşvik Ajansı (FIPA) Başkanı İbrahim Medini, Türkiye ile Tunus arasında iş birliğini artırmak için gidilecek daha çok yol olduğunu söyledi. İki ülkenin birbirini tamamlayan bir yapıda olduğunu ifade eden Medini, “Türkiye’nin kaliteli ürünleri, bizim üretim zincirimizde yer almalı. Dünya üretim değer zincirinde yer almak içinse ortak üretim yapabilir, üçüncü ülkelere satabiliriz.

Ticaretten ziyade uzun vadeli stratejik iş birliği yapma zamanı. Türk yatırımcılar için önemli kolaylıklar, teşvikler ve özellikle su, ilaç, gıda, teknik tekstil, yapay zeka gibi alanlarda önemli yatırım fırsatları var” dedi. Tunus Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Ines Anouni de Tunus’un özellikle yenilenebilir enerji alanında 2035’e kadar özel sektör yatırımı çekmek için destek sağladığını belirtti.