Kırsaldaki girişimci yeni pazarlara açılıyor

Nesrin KOÇASLAN

Kırsal kalkınmada üretimin yanı sıra dijital becerilerin geliştirilmesi, kadınların ekonomik hayata katılımının ar­tırılması ve yerel ürünlerin paza­ra erişiminin güçlendirilmesi de önem kazanıyor. Trendyol ve Bir­leşmiş Milletler Kalkınma Prog­ramı (UNDP) iş birliğiyle yürütü­len Yarının Köyleri Projesi, dijital ticaret olanaklarını kırsal bölgele­re taşıyarak üreticilerin ekonomik faaliyetlerini geliştirmeyi ve bölge halkının dijital yetkinliklerini ar­tırmayı amaçlıyor. Ekim 2022’de başlayan proje kapsamında bu­güne kadar 10 binden fazla kişiye ulaşılırken, Yarının Köyleri Buti­ği’nde 29 üreticinin 500’den fazla ürünü tüketicilerle buluşuyor.

Projenin altıncı Dijital Merkezi, Konya’nın Karatay ilçesine bağlı Yarma Mahallesi’nde açıldı. Ada­na Kürkçüler, İzmir Ulamış, Di­yarbakır Bağıvar, Sakarya Taraklı ve Denizli İnceler’in ardından fa­aliyete geçen merkezde, yerel üre­ticilerin ve kooperatiflerin ürün geliştirme, markalaşma ve dijital satış kanallarını kullanma kapasi­telerinin artırılması hedefleniyor. Hatay’ın Kırıkhan ilçesine bağlı Soğuksu’da ise Dijital Merkez’in kurulum ve renovasyon çalışma­ları sürüyor. Soğuksu merkezinin 2026 yılı sonuna kadar açılma­sıyla proje kapsamındaki Dijital Merkez sayısının yediye çıkarıl­ması planlanıyor.

Kadın girişimciye pazara erişim desteği

Yarının Köyleri Projesi’nde üre­ticilere dijital araçların kullanı­mı konusunda eğitim verilirken ürünlerin markalaşması, amba­lajlanması, fotoğraflanması ve çevrim içi kanallarda satışa hazır­lanması için de destek sağlanıyor. Eğitimlerini tamamlayan üretici­ler, girişimciler ve kooperatifler Yarının Köyleri Butiği üzerinden ürünlerini satışa sunabiliyor. Tür­kiye genelindeki müşterilerin ya­nı sıra e-ihracat aracılığıyla baş­ta Doğu Avrupa ve Körfez ülkeleri olmak üzere yurt dışı pazarlarına ulaşma olanağı da bulunuyor.

Kadın girişimciler ve koopera­tifler için sağlanan komisyon in­dirimleri, satış kanallarına erişi­min maliyetini azaltmayı amaçlı­yor. Girişimci kadınlara süre sınırı olmaksızın 200 bin TL ciroya ula­şana kadar yüzde 80 komisyon in­dirimi yapılıyor. Kadın koopera­tiflerine ise 31 Ocak 2027’ye kadar yüzde 0 (sıfır), 31 Ağustos 2030’a kadar yüzde 1 komisyon desteği veriliyor. Butiğe katılan satıcılara ambalaj malzemesi ve influencer desteği gibi ayni destekler de su­nulabiliyor.

Kırsal kalkınma yerel iş birlikleriyle desteklenecek

Konya Yarma Dijital Merke­zi’nin faaliyetleri, bölgenin üre­tim yapısı ve ihtiyaçları dikkate alınarak oluşturulan yol haritası doğrultusunda yürütülecek. Kon­ya Büyükşehir Belediyesi, Karatay Belediyesi, Konya Ticaret Odası ve KTO Karatay Üniversitesi’nin yerel paydaşları arasında bulun­duğu merkezde tarımsal ürünle­rin, zanaatların ve el sanatlarının katma değerli ürünlere dönüştü­rülmesi ile dijital satış kanalla­rına erişim üzerinde durulacak.

Trendyol Grubu Başkan Yardım­cısı Sinan Cem Şahin, teknoloji­nin ve e-ticaretin sunduğu ola­nakların yalnızca büyük şehirlerle sınırlı kalmaması gerektiğini be­lirterek, Yarının Köyleri Projesi’ni bu anlayışla hayata geçirdikleri­ni söyledi. Altıncı Dijital Merke­zin Konya Yarma’da açılmasıyla projenin farklı bölgelere yayılma­ya devam ettiğini ifade eden Şa­hin, merkezlerin faaliyetlerini bu­lundukları bölgelerin ihtiyaçları ve yerel değerleri doğrultusunda şekillendirdiklerini kaydetti.

Şahin, projenin etkisini artır­mak amacıyla faaliyetleri dijital merkezlerin bulunduğu şehirlerin dışına da taşımayı hedefledikleri­ni belirterek, bugüne kadar 10 bin­den fazla kişiye ulaştıklarını dile getirdi.

Yarma’da da üreticilerin ürünlerini geliştirmelerine, yeni pazarlara ulaşmalarına ve çocuk­larla gençlerin teknolojiyle daha güçlü bağ kurmalarına katkı sağ­lamayı amaçladıklarını söyleyen Şahin, merkezin hayata geçiril­mesinde UNDP ve yerel paydaş­larla yürütülen iş birliğinin öne­mine dikkat çekti. UNDP Türkiye Mukim Temsilcisi Monica Meri­no, Trendyol ve yerel paydaşlarla yürüttükleri çalışmalarda dijital becerileri, teknolojiyi ve ekono­mik fırsatları kırsalda yaşayanla­ra yaklaştırmayı hedeflediklerini belirtti.

Merino, yerel üreticilerin üretim, markalaşma ve pazarlama süreçlerinde dijital araçları kul­lanarak daha geniş pazarlara eri­şimlerini desteklemek istedikle­rini ifade etti. Konya’nın da proje­ye katılmasıyla yerel potansiyelin dijital ekonomiyle buluşturulma­sına yönelik çalışmaların genişle­diğini kaydetti.

Konya Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Ahmet Murat Koru, Yarma Dijital Merkezi’nin kırsal kalkınmayı teknolojiyle buluştu­ran bir adım olduğunu belirterek, gençlerin yaşadıkları yerde gele­ceklerini kurabilmelerini, kadın­ların emeklerinin dijital pazarlar­da değer bulmasını ve çiftçilerin teknolojik olanaklardan yararla­narak daha verimli üretim yapa­bilmelerini amaçladıklarını söy­ledi.

KTO Karatay Üniversitesi Rektör Vekili Prof. Dr. Atilla Özü­tok, yerel değerlerin daha geniş kitlelerle buluşturulması ve yeni nesillerin dijital dünyanın sundu­ğu imkânlardan yararlanması açı­sından merkezin önem taşıdığını ifade etti. Karatay Belediye Baş­kanı Hasan Kılca ise amaçlarının yalnızca ürün ortaya çıkarmak ol­madığını belirterek, emeğin de­ğere, yerel üretimin markaya ve markanın sürdürülebilir ekono­mik katkıya dönüşmesini hedefle­diklerini kaydetti.

Çocuklar ve gençler de projenin parçası

Yarının Köyleri’nin sosyal kalkınma boyutunda çocukların, gençlerin ve üretici olmayan bölge sakinlerinin dijital becerilerinin geliştirilmesi de yer alıyor. Dijital merkezlerde temel bilgisayar kullanımı, dijital etik, siber güvenlik, yapay zekâ, kodlama, robotik, 3D modelleme ve STEM alanlarında eğitimler düzenleniyor. Bölge halkına ise dijital okuryazarlık, toplumsal cinsiyet eşitliği, dijital şiddet farkındalığı, kırsal sürdürülebilirlik ve sivil katılım başlıklarında eğitimler sunuluyor. Evinde yeterli teknolojik donanımı bulunmayan çocuklar ve gençler de merkezlerdeki bilgisayarlardan okul ödevleri ve projeleri için yararlanabiliyor.