25 °C

Otomatik BES'te yeni çözümler aranıyor

Otomatik BES'teki yüksek cayma oranları nedeniyle sektör ve hükümet yeni çözümler arıyor. İki aylık cayma süresinin uzatılması, cayıp sisteme tekrar dönmek isteyenler için iki yıllık bekleme süresinin kaldırılması ve kişilerin istedikleri zaman cayabilmesinin engellenmesi öneriler arasında.

Otomatik BES'te yeni çözümler aranıyor
A+ A-

Bireysel Emeklilik Sistemi'ne (BES) hareketlilik getireceği beklentisiyle 1 Ocak'ta devreye giren otomatik katılımda mayıs sonu itibariyle cayma oranının yüzde 50'lerde seyretmesi ekonomi yönetiminde rahatsızlık yaratırken, sektör temsilcileri bu sorunun çözümü için iki aylık cayma süresinin uzatılması ve cayıp tekrar sisteme dönmek isteyenlerin iki yıllık yasal süreyi beklemeden gönüllü girişlerinin devreye alınmasını öneriyor.

Sektör temsilcilerine göre işveren katkısının eksikliği de sistemin gelişememesinde etkili oluyor.

Cayma oranını azaltmak için çalışma yürütülüyor

Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada BES'e otomatik katılımda memurların cayma oranının 7 Haziran itibarıyla yüzde 45, otomatik katılımda daha önce BES'i bulunanlar hariç tutulduğunda cayma oranının ise yüzde 38 olduğunu söyledi.

Cayma oranlarının beklentilerinin üzerinde olduğunu söyleyen Şimşek, sistem genelinde cayma oranını azaltmak için çalışma yürüttüklerini söyledi ancak çalışmanın kapsamına dair bilgi vermedi.

Şimşek, sahada olması gereken emeklilik şirketlerinin yeterince efor sarf etmediğini söyleyerek sektörü eleştirmişti.

"Zorunlu ifadesi rahatsızlık yarattı"

Garanti Emeklilik Genel Müdürü Burak Ali Göçer, işçi ve işveren temsilcileri, emeklilik şirketleri ve kamu otoritesinin BES'teki avantajları maksimize etmek için ortak bir noktada buluşması gerektiğini, sistemde kalıcılığı artıracak ana unsurun ise işveren katkısı olduğunu söyledi ve şöyle devam etti:

"Örneğin cayma hakkının altı aydan sonra başlaması ve katılımcıların sistemde daha uzun süre geçirip, sistemi öğrenmeleri, avantajlarını yaşayabilmeleri önemli. Bugün sistemden ayrılanlar iki yıl içinde tekrar girecek ama yeni bir düzenleme ile çıkanlara gönüllü giriş imkanı sunulabilir. Bize 'Caymıştım ama şimdi yeniden girmek istiyorum' talebi ile gelen müşteriler var."

Göçer, katılımcıların sistemden ayrılma gerekçelerini 'zorunlu BES' ifadesinin rahatsızlık yaratması, ilk iki aydan sonra sistemden çıkılamayacağı algısı, gelir yetersizliği ve farklı birikim alternatiflerinin kullanılması olarak sıralıyor.

"Bilgilendirme faaliyetleri yoğunlaştırılmalı"

Anadolu Hayat Emeklilik Genel Müdürü Uğur Erkan da çalışanların iki yıllık süreyi beklemeden sisteme dahil edilmesi yönünde bir değişikliğin pozitif etki yaratacağını söyleyerek, "Katılımcıların, cayma süresi bittikten sonra da diledikleri zaman sistemden ayrılabileceklerinin farkına varmalarını sağlayarak yüksek cayma oranlarını bir nebze düşürebileceğimizi düşünüyoruz" dedi.

Erkan, "Bunun haricinde, 'ilk 2 ay cayma, 2 ay sonrasında ayrılma' modelindeki cayma periyodunun değiştirilmesi yönünde görüşler de bulunuyor. Öte yandan bilgilendirme ve iletişim faaliyetlerinin yoğunlaştırılmasının sisteme yönelik kamuoyu algısını olumlu etkileyebileceğini düşünüyorum." şeklinde konuştu.

"Kişiler istediği zaman sistemden çıkmamalı"

Allianz Yaşam ve Emeklilik ile Allianz Hayat ve Emeklilik Genel Müdürü Taylan Türkölmez de sistemin en önemli eksikliklerinden birinin işveren katkısı olduğuna dikkat çekiyor.               "Topluma uygun olan sistemi bulmamız gerekiyor" diyen Türkölmez, "Otomatik katılım gibi önemli bir uygulamada, kişilerin istediği zaman çıkabileceği bir yapı yerine, çıkışın belli dönemlerde olduğu, onun dışında sistemde kalmanın gerektiği bir kurguya geçebiliriz" diyerek, şöyle örneklendirdi:

"Örneğin, altı ay sistemde kalındı, iki aylık bir izin verilir; iki ay içinde caymak isteyenler çıkar. Sistem kapanır, bir altı ay daha kalınır. Böylece belirli periyotlarda kişilerin çıkışına izin verilir. Her gün çıkılabilecek bir sistemden vazgeçmemiz gerekebilir. Kişilerin kalmalarını sağlayabildiğimiz ölçüde onlara neden bu sistemde olmaları gerektiğini anlatabiliriz diye düşünüyorum. Ayrıca 45 yaş üstü gönüllüyse eğer, sisteme alınması gerekiyor."

Yeni katılım 1 Temmuz'da

Otomatik katılım ile 45 yaşın altındaki çalışanlar BES'e dahil olabiliyor.

Bu yılın ocak ayında ilk etapta bin ve üzeri çalışanı olan özel sektör, 1 nisandan itibaren ise 45 yaş altı kamu çalışanları ile 250-1000 çalışanı bulunan özel sektör sisteme dahil oldu.

1 Temmuz'dan itibaren çalışan sayısı 100 ve üzeri ancak 250'den az olan işyerleri BES'e dahil olacak. Bu çerçevede Temmuz'da 2 milyon katılımcının daha sisteme girmesi bekleniyor.

Emeklilik Gözetim Merkezi verilerine göre 16 Haziran itibariyle otomatik BES'te katılımcı sayısı yaklaşık 2.58 milyon, fon tutarı ise 534.13 milyon TL oldu.

Kaynak: Reuters

Yorumlar

Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapınız. Daha önce üye olmadıysanız lütfen üye olunuz.
Giriş Yap Üye Ol!
  • Cemil Yalçın BES’e bilinçli olarak katılmak gerekiyor Sözleşmelerin sadece ilk 5 yılında yönetim gider kesintisi ve giriş aidatı alınabilecektir. Bu tutar her yıl için aylık brüt asgari ücretin %8,5'una karşılık gelen tutardır. Sözleşme yürürlükte olduğu süre boyunca fon toplam gider kesintisi(FTGK) alınmaktadır. İlk 5 yılı içerisinde sözleşmenizden ayrılmanız durumunda planınızda tanımlı kesintiler yapılacaktır. Ancak sözleşmenin 5. Yılından sonra çıkmanız durumunda FTGK iadelerine başlanacak. Buraya kadarki kesintileri emeklilik şirketleri farklı farklı uygulayabiliyor. Devlet katkısı hak ediş oranları ancak emeklilikte %100 oluyor, kısa vadede çok düşüktür: 3 yıla kadar %0, 3 yıldan 6 yıla kadar %15, 6 yıldan 10 yıla kadar %35, 10 yıl ve daha fazlası %60, Emeklilik, vefat, maluliyet %100.

Güncel gelişmelerden anında haberdar olun!
dunya.com'a girmeden de haberleri takip edebilirsiniz.