Berlin’de Türk kızı Elif’in tarihi zaferi

Avrupa daha iki hafta önce Almanya’nın Saksonya-Anhalt eyaletinde aşırı sağ­cı AfD’nin tarihi yükselişini konuşurken, bu kez Almanya’nın başkenti Berlin’den bam­başka bir seçim sonucu geldi.

Üstelik bu ta­rihi zaferin başrolünde Türkiye’den Alman­ya’ya göç etmiş bir ailenin kızı var: Elif Eralp. Almanya’da pazar günü yapılan Berlin eya­let seçimlerinde 45 yaşındaki avukat Elif Eralp’in liste başı adayı olduğu Sol Parti (Die Linke), oyların yüzde 25,7’sini alarak sandık­tan açık ara birinci çıktı. 2023 seçimlerin­de yüzde 12,3 oy alan parti, desteğini iki kat­tan fazla artırdı.

Başbakan Friedrich Merz’in Hristiyan Demokrat Birliği (CDU) yüzde 18,8’e gerilerken, aşırı sağcı AfD yüzde 16,3, Yeşiller yüzde 14,3, yıllarca Berlin siyaseti­nin hâkim gücü olan sosyal demokrat SPD ise yüzde 12,1’de kaldı. Yani Berlin seçmeni Almanya’nın geleneksel merkez partilerine çok açık bir mesaj verdi.

Ancak sonucu Türkiye açısından daha da ilginç hale getiren, Eralp’in hayat hikâyesi.

12 Eylül’den Berlin’e

Elif Eralp 1981’de Münih’te doğdu. Sosya­list ve sendikacı anne-babası 12 Eylül 1980 askeri darbesinin ardından Türkiye’den Al­manya’ya iltica etmişti. Annesi Almanya’ya geldiğinde sekiz aylık hamileydi. Aile iltica başvurusunun sonucunu beklerken üç kişi tek bir odada yaşadı. Daha sonra doktor olan babasının çalıştığı Dortmund’a, Elif Eralp sekiz yaşındayken de Hamburg’a taşındılar.

Siyaset Eralp’in hayatına daha çocukken girdi. Anne-babası Almanya’da da siyasi fa­aliyetlerini sürdürdü, kızlarını gösterilere götürdü. Eralp, kendi siyasi macerasının ise 10 yaşında ailesinin kirada oturduğu evin ga­rajında iki arkadaşıyla kurduğu “çevre kulü­büyle” başladığını anlatıyor.

Sonraki yıllarda Hamburg’da nükleer karşıtı harekete katıldı. Hamburg’da hukuk okuduktan sonra 2010’da Sol Parti’nin Federal Meclis grubunda hukuk politikaları danışmanı oldu. 2017’de partiye üye oldu, ardından Berlin Eyalet Parlamen­tosu’na seçildi.

Bugün eşi ve iki çocuğuyla Berlin-Kreuz­berg’de kirada oturuyor.

Berlin’in en büyük derdi kira

Eralp’in yükselişinin arkasında sadece göçmen kökeni ya da genç bir kadın siyaset­çi olması yatmıyor. Elif Eralp, seçim kam­panyası boyunca Berlinlilerin belki de en can yakıcı sorununa dokundu: Konut sorunu ve yüksek kiralar. Berlin bundan 15-20 yıl önce Avrupa’nın nispeten ucuz başkentlerinden biriydi. Ancak yükselen konut fiyatları ve ki­ralar barınmayı şehrin en önemli ekonomik ve siyasi meselelerinden birine dönüştür­dü. Eralp de kampanyasının merkezine bu­nu koydu.

Sol Parti’nin zaferinin arkasında ilginç bir başka isim daha var: Zohran Mam­dani. 2025’te New York Belediye Başkanlı­ğı seçimini kazanan demokratik sosyalist Mamdani’nin kampanyası Avrupa solunun da yakın takibine girdi. Sol Parti üyeleri New York’a giderek Mamdani’nin kampanya eki­biyle görüştü. Eralp de Mamdani’nin danış­manlarından Morris Katz ile buluştu. Mam­dani’nin formülü aslında basitti: Sosyal med­yayı çok etkin kullanırken bir yandan da kapı kapı dolaşarak seçmenle yüz yüze konuşmak. Almanya’daki Sol Parti aynı yöntemi Berlin’e taşıdı.

Genç gönüllüler ikişerli gruplar ha­linde apartmanların kapısını çaldı. Seçmene sadece broşür vermek yerine, örneğin fazla kira veya aidat ödeyip ödemediğini ücretsiz kontrol etmeyi teklif etti. Sandık sonuçları­na bakılırsa siyasetçinin sokağa inip halkla haşır neşir olduğu bu yöntem işe de yaradı.

Şimdi ne olacak?

Sol Parti’nin tek başına çoğunluğu olma­dığı için şimdi koalisyon pazarlıkları başla­yacak. SPD ve Yeşiller olası ortaklar. Avrupa siyaseti açısından Berlin sandığından çıkan siyasi mesaj çok önemli. Almanya’da merkez partilerin vaatlerin yerine getirmemesinden sıkılan seçmen yalnızca aşırı sağa gitmiyor, sola da gidiyor.

Bir tarafta göçmen karşıtı ve ırkçı politikalarıyla bilinen AfD yükselirken, diğer tarafta Türkiye’den 12 Eylül darbesi­nin ardından Almanya’ya sığınan sosyalist bir ailenin kızı; yüksek kiraları, hayat paha­lılığını ve konut sorununu anlatarak Alman­ya’nın başkentinde seçim kazanıyor. 20 Ey­lül gecesi itibarıyla Almanya’da kesin olan bir şey var: Berlin siyasetinin merkezinde ar­tık sol görüşlü Türk bir ailenin kızı olan Elif Eralp’in adı var.